Hoort u ‘t eens van een ander

Het ziet er steeds meer naar uit dat klimaatverandering niet tot extreme scenario’s gaat leiden. Zegt wie? James Temple, senior energy editor bij MIT Technology Review. Een wetenschapsjournalist, die zelf erkent dat hij wel eens de extreme voorspellingen heeft gebruikt om zijn verhaal kracht bij te zetten. Waarom is bijgedraaid?

Als je alle klimaatbeleid dat nu al wordt uitgevoerd bij elkaar optelt, dan kom je op een temperatuurstijging van 2,7ºC in 2100, volgens Climate Action Tracker. Het IPCC heeft als ‘tussenscenario’ een stijging van 2,1C  tot 3,5C. De doemscenario’s die het IPCC lange tijd hanteerde, met temperatuurstijgingen van 5C of meer, worden steeds minder geciteerd.

Hoe kan dat? Razendsnelle toename van gebruik van duurzame energiebronnen als wind en zon en het relatief schone aardgas. Het IEA schat dat deze energiecapaciteit met 60% zal toenemen in de komende vijf jaar. Daarmee even groot als elektriciteit gegenereerd door fossiel en kernenergie.

Bloomberg voorspelt dat in 2030 bijna 30% van de nieuwe auto’s elektrisch zal zijn. Bedrijven maken grote stappen met het ontwikkelen van ‘groene’ staal en ‘groen’ fossielvrij cement. Vleesvervangers worden sneller populair dan verwacht. Het onttrekken van CO2 aan de lucht wordt op steeds grotere schaal uitgevoerd. Klimaat en ‘groene tech’ bedrijven zijn populair bij participatiemaatschappijen, die (in de VS) 30 miljard hebben geïnvesteerd.

Dit is allemaal geen reden om te zeggen ‘zie je wel, het valt best mee.’ Het is ook geen reden om achterover te leunen, zegt Temple. De vooruitgang die is geboekt, waardoor de opwarming van de aarde lijkt te zijn vertraagd (niet: tot stilstand gebracht) is te danken aan het aanhoudende gedram van activisten, subsidies van overheden, inventiviteit van ondernemers, en schaalvergroting. Dus aandacht voor klimaatverandering is zinvol, want het leidt tot resultaten. En we zijn er nog niet, zegt Temple.

Maar het is wel een aansporing om nu eens op te houden met paniekzaaierij, zegt hij. En daar ben ik het hartgrondig met hem eens. In een enquete onder  10.000 jongeren van 16 tot 25 jaar, vorig jaar in Engeland, zei maar liefst 56% het eens te zijn met de stelling ‘De mensheid is ten dode opgeschreven.’ 

Dit soort pessimisme aanwakkeren is onverantwoordelijk en bovendien contraproductief. Het ondermijnt de geloofwaardigheid van de boodschapper, en kan leiden tot defaitisme onder de luisteraars. Hetzelfde geldt voor mensen die roepen: alle fossiele brandstoffen verbieden! Oliemaatschappijen liquideren! Of zelfs: weg met kapitalisme, de bron van alle kwaad! Als we dat zouden doen, richten we meer schade aan dan we goed doen, zegt Temple. (tip D. Rosenberg)

Dat lijkt toch opvallend veel op de boodschap van Bjørn Lomborg, die 25 januari a.s. in Amsterdam is op uitnodiging van De Bicker. Nu we het er toch over hebben: als de lockdown wordt verlengd en dit optreden verijdelt, is er een nieuwe datum – u krijgt de keuze om uw geld terug te vragen, of het ticket te houden voor de nieuwe datum. We houden u op de hoogte.

Ontdekkingsreis

‘Klimaatwetenschap is niet een deterministisch proces maar stochastisch.’ Wat is dat nou weer voor pretentieuze flauwekul? dacht ik knorrig, toen ik dat las. Allemaal moeilijke woorden. Gelukkig legde de schrijver van het artikel het uit: klimaatwetenschap is niet een exacte wetenschap – als A en B, dan volgt C – maar een kansberekening: als A, dan kan B volgen, of C, of D. We onderzoeken of de kans groter is dat C gebeurt dan D, of M, en waarom. Zoiets.

Dat is het argument dat na alle welles-nietes over bronnen, voetnoten, cherry-picking en ‘u citeert mij verkeerd!’ tussen klimaatdeskundigen, overeind blijft en waar je moeilijk iets tegenin kunt brengen. Als onze gedachteloze uitstoot van CO2 mogelijkerwijs klimaatverandering  veroorzaakt, en als die klimaatverandering de planeet verschraalt, en voor een deel onbewoonbaar maakt, is het dan niet verstandig ‘to err on the side of caution?’  Als we de risico’s niet kunnen overzien dan is het verstandig om aan de veilige kant te gaan zitten.

Er zijn een hoop natuurverschijnselen waarvan we niet weten hoe ze zich voltrekken. We weten bijvoorbeeld niet hoe snel ijs op Antarctica smelt; of wat de gevolgen zijn van het smelten van sneeuw op de toendra’s van Siberië. En er zijn ook dingen waar we helemaal niets van weten.

Een hele belangrijke is de grote golfstroom die in de Atlantische Oceaan een soort dubbele ‘8’ draait (zie kaart) en doorgaat naar de Indische Oceaan en de Stille, en vandaar weer terugkeert.

Engeland en Newfoundland (Canada) liggen op dezelfde hoogte maar Engeland is veel milder. Dat komt door het warme water dat aan de oppervlakte van de Oceaan wordt aangevoerd vanuit de Caribische Zee, en de lucht hier ‘verwarmt.’  Als dat ophoudt, zou West-Europa Siberisch worden (of Canadees). Dat is wel eens eerder gebeurd. In de laatste IJstijd lag de hele ‘lopende band’ stil. En er zijn signalen dat het weer zou kunnen gebeuren, misschien deze eeuw al. Maar gaat dat ook gebeuren?

Dit artikel beschrijft de pogingen van wetenschappers om data te verzamelen. Maar op de hamvraag is het antwoord voorlopig nog niet dichterbij. De onderzoekers geven eerlijk toe dat data elkaar tegenspreken. Modellen zijn modellen. Er zijn te veel factoren die invloed uitoefenen op de stroom en de temperatuur van het water.

Het is een klassiek dilemma: hoeveel verzekeringspremie wil je betalen voor een calamiteit die heel grote gevolgen kan hebben, maar waarvan je geen idee hebt hoe waarschijnlijk die is?

Tovenaarsleerling

De machinerie van Facebook biedt niet alleen een platform voor mensen die de publieke opinie willen beïnvloeden, het zorgt er ook voor dat ze betaald worden. Dat geschiedt via Instant Articles, waarbij Facebook rechtstreeks betaalt aan ‘accounts’ voor de hoeveelheid clicks die hun ‘artikelen’ krijgen. Omdat sensatie en emotie meer aandacht krijgen dan evenwicht en bedachtzaamheid, is het sociale medium al een medium voor volksmennerij. Maar dus kennelijk ook een financier daarvan.

Lang artikel wekt de indruk dat Facebook weinig controle meer heeft over zijn netwerk, en gevangene is van zijn eigen blinde jacht op volume. Slimmeriken hebben ook ontdekt dat als ze meerdere accounts hebben, die elkaars ‘clickbait’ overnemen, ze hun inkomsten kunnen vermenigvuldigen. (tip D. Rosenberg)

mRNA

Dit is het eerste artikel dat in staat is mij uit te leggen wat dat mRNA nou is.

‘In tegenstelling tot traditionele vaccins, die levende virussen gebruiken – of dode, of stukjes van het omhulsel waarin virussen zijn verpakt – om het immuunsysteem te trainen, gebruiken deze nieuwe injecties messenger RNA. Dat is een ‘tussenmolecuul’ in onze cellen dat kopieën van genen transporteert naar de plek waar ze de aanmaak van eiwitten kunnen dirigeren.’ Nou ja, tot aan die laatste zin snapte ik het.

Maar dit snap ik weer wel: ‘De boodschap die het mRNA vaccin aflevert bij de cellen van mensen is geleend van het coronavirus zelf – de instructies voor het eiwit dat er uit ziet als een kroon, genoemd een ‘spike,’ die het coronavirus gebruikt om een cel binnen te dringen. Dit eiwit kan op zichzelf mensen niet ziek maken; maar het veroorzaakt wel een sterke immuunrespons.’ Dus de ‘boodschapperRNA’ krijgt dat enge ‘spike’-eiwit mee, en gebruikt dat om onze cellen bang te maken! Zodat ze als een gek verdedigingswallen gaan bouwen!

En dit snap ik ook: ‘Ondanks twintig jaar research was messenger RNA nog nooit gebruikt in een medicijn. Tot vorig jaar.’

En dit: ‘Onderzoekers verwachten dat dit soort shots die tijdelijke instructies afleveren bij cellen, in de nabije toekomst ook kunnen leiden tot vaccins voor herpes en malaria, en betere griepvaccins.’ En ze denken dat deze technologie – tijdelijke instructies afleveren bij cellen – op de langere termijn ook gebruikt kan worden tegen kanker, en misschien zelfs HIV.

Lezer E. Dooper stuurde eerder een artikel dat nog een stap dieper gaat en uitlegt hoe dat mRNA dan werkt; link hier.

De stem van het volk

… is vaak die van een robot. Nieuwe studie ontdekt dat 45-60% van de Twitter accounts die ‘Covid-19’ of ‘Coronavirus’ bespraken niet van een mens zijn maar van een ‘bot,’ robots die zijn geprogrammeerd om bepaalde berichten te verspreiden en te versterken. In normale tijden, ook verkiezingstijden, is dat iets van 20%. Studie bekeek 200 miljoen tweets – in de VS – sinds januari 2020, met het virus als onderwerp. Berichten van bots besteedden aandacht aan komplottheorieën en dubieus medisch advies, en voerden campagne voor het einde van de sociale beperkingen. De onderzoekers zijn nu bezig berichtenverkeer op Facebook, Reddit en YouTube te analyseren.

En nu even serieus

De top-10 technologie-doorbraken volgens MIT Technology Review (tip D. Rosenberg). Onder andere: kraakbestendig internet (privé-netwerk tussen Delft en Den Haag), netwerken van tienduizenden satellieten, AI algoritmes die zo klein zijn dat ze op een telefoon kunnen draaien.

‘Gefederaliseerd’

Federated learning. Nieuwe term, moet u onthouden als u nog een beetje wilt meekomen in gesprekken over Artificial Intelligence. Voor machine learning heb je kolossale hoeveelheden data  nodig. Dat betekende tot nu toe: privégegevens verzamelen en distilleren, als oefenmateriaal voor machines. In federated learning doe je dat op afstand.  Hoe? In plaats van één ‘stofzuiger’ die uit miljoenen telefoons gegevens ophaalt, gebruik je miljoenen ‘stofzuigers,’ voor iedere telefoon één, en je combineert de gegevens in de stofzuigers. Zo blijven persoonlijke data op de telefoon (of laptop) van de gebruiker, die zich geen zorgen hoeft te maken over zijn privacy.

42.000 ….

SpaceX wil 42.000 van deze lichte satellieten in een baan om de aarde brengen om internet tot in alle uithoeken te brengen. Twee keer 60 zijn al gelanceerd – tot groot ongenoegen van astronomen die nu al vinden dat die dingen het zicht op de ruimte blokkeren. SpaceX gaat bij de volgende serie  experimenteren met een verf waardoor de satelliet minder weerspiegelt.

Onbetrouwbaar

Wikipedia is onbetrouwbaar, zei Russisch president Vladimir Poetin vorige maand, en dus moet de Grote Russische Encyclopedie snel online gezet worden.

 

 

Shakespeare’s hulp

Machine learning bevestigt oude theorie: delen van Shakespeare’s toneelstuk ‘Henry VIII’ zijn geschreven door John Fletcher. Die was ook  verbonden aan het toneelgezelschap ‘the King’s Men’ en volgde Shakespeare op toen die overleed in 1616. In 1850 noteerde literair analist James Spedding al dat eigenaardigheden van Fletcher opdoken in een stuk dat op naam stond van de grote Shakespeare.