Slapen!

Mensen tussen de 50 en 70 jaar oud die steevast zes uur per nacht of minder slapen, hebben 30% vaker dementie op latere leeftijd. Studie over een periode van 25 jaar van 521 mensen, uit een totaal van 7.500.

Gevaarlijk?

Is een Covid-vaccin gevaarlijk? Ik ben een leek, dus ik ga het niet zeggen. Mijn eerste vraag is altijd: wie is de bron? Ik ga af op bronnen die in het verleden hun betrouwbaarheid hebben bewezen. Zo eentje is het tijdschrift Nature. Dat zegt:

— De vaccins van Moderna en Pfizer, allebei mRNA vaccins, veroorzaken ‘niet-ernstige’ reacties, zoals een stijve arm of hoofdpijn, bij een ‘significant’ percentage van de geïnjecteerden. Dat is meer dan bij de gewone griepinjectie. Misschien omdat het mRNA Covid-19 vaccin een sterkere immuunrespons oproept.

— Een heel klein aantal mensen heeft ernstige allergische reacties. Deze zijn ‘uiterst zeldzaam’ en niemand is er aan overleden. Minder dan 5 per miljoen gevaccineerden had een ‘anafylactische’ reactie na een mRNA injectie. Voor het Astra Zeneca vaccin: 30 reacties na 3 miljoen vaccinaties.

— er zijn nog geen doden gemeld als gevolg van Covid-19 injecties. Maar dat is extreem ingewikkeld vast te stellen, als het overlijden dagen of weken na de injectie plaatsvindt, vooral bij oude of kwetsbare ontvangers.

Bacteriën coderen

Wetenschappers zijn er in geslaagd om het genoom van een bacterie te ‘programmeren’ middels elektrische schokjes. Als proeve van bekwaamheid programmeerden ze een serie bacteriën die samen de zin ‘hello world’ weergaven. Hoe het precies werkt is na dit korte artikel nog niet duidelijk. Maar voordelen: de bacteriën geven de code door aan hun afstammelingen. Zo zou je geheime teksten eindeloos kunnen bewaren?

Een lange reis …

Paaseiland ligt 3.686 km vanaf de dichtstbijzijnde kust, van Chili. Naar Colombia is het maar liefst 4.895 km hemelsbreed. Dat is ongeveer de afstand die je moet wandelen van Ierland naar de Cote d’Azur. DNA-onderzoek had in 2014 al vastgesteld dat de eilandbewoners nageslacht hadden verwekt met bezoekers uit Colombia, naar schatting in 1380. Nu blijkt dat de pre-Colombiaaanse zeilers nog veel verder waren gegaan: hun DNA is nu ook gevonden in de huidige bewoners van de Marquesas Eilanden, Frans-Polynesië; dat is ruim 7.300 km. Afgaande op de lengte van de DNA-strengen schatten ze dat het contact nog veel eerder had plaatsgevonden, tussen 1150 en 1230. Het zijn dus niet kleinkinderen van ‘Colombiaanse Paaseilanders.’

Wat we niet weten

Nature beschrijft vijf belangrijke dingen die we nog niet weten over het virus SARS-CoV2 en de ziekte Covid-19: waarom mensen zo verschillend reageren op een infectie; hoe ontstaat immuniteit en hoe lang duurt die; zijn er al nieuwe mutaties van het virus; hoe zou een vaccin werken; waar komt het virus vandaan?

Katten en honden?

Studie van 15 honden in Hong Kong, huisdieren van mensen met corona, toonde dat 2 ervan het virus kregen. Het is niet te zeggen of ze dat virus vervolgens kunnen overdragen op mensen of andere honden.

In een ander experiment ontdekten artsen dat katten elkaar kunnen besmetten met corona. Eerder was al bekend dat ze door mensen besmet kunnen worden. Cruciaal en nog onbeantwoord is ook hier de vraag: kunnen katten het virus overdagen aan mensen?

Nota bene: er staat een vraagteken boven dit artikel. Dit zijn heel beperkte studies die nog veel vragen open laten, zeggen ook de schrijvers zelf.

Helpt niet

Planten in huis of op kantoor zijn leuk om naar te kijken maar maken de lucht niet schoner. Nieuwe studie spreekt conventionele wijsheid tegen.

Paleoproteomics

Eiwitten overleven langer dan DNA. Dus archeologen kunnen verder in de geschiedenis terugkijken door in stokoude skeletten te zoeken naar eiwitten, niet DNA. Dat is het uitgangspunt van paleoproteomics. Daarmee werd bijvoorbeeld vastgesteld dat een oude voorganger van homo sapiens, de Denisovaan, niet alleen in Siberië leefde maar ook in de zuidwest hoek van China, ver van Siberië.

Wetenschapsfraude

Genetica ontdekt in 2015 verschillende studies (‘papers’) over een gen dat zij had ontdekt en beschreven in een publicatie in 1998. De verhalen waren allemaal gepubliceerd in China, en hadden hetzelfde taalgebruik, en dezelfde onregelmatigheden. Hoe waren die in de ‘peer review’ niet ontmaskerd? Ze ontwikkelde een software programma, getiteld Seek & Blastn (go.nature.com/2hsk06q), samen met een collega, om artikelen te vinden die bepaalde nucleotide sequenties verkeerd hadden geïdentificeerd. Ze ontdekten tientallen studies, waarvan 17 werden ingetrokken na vragen. Ze schreven naar 48 auteurs van dergelijke studies met vragen; niet één antwoordde. ‘Waarom is iedereen zo gretig om te praten over slechte research, maar heeft niemand zin om te praten over opzettelijke misleiding?’ Vraagt ze zich af. Haar theorie: fraude is een afwijking van de beroepsnormen, dus wetenschappers willen daar niet graag over nadenken. (tip JJ Saris)

Darm en depressie

Nieuw bewijs voor de interactie tussen onze darmen en hersenen, die loopt via de langste zenuw in ons lichaam, de vagus, tussen hersenen en ingewanden. Depressie wordt geassocieerd met aanwezigheid van een bepaalde bacterie in de darmen, zeggen onderzoekers in Leuven. Causaliteit niet duidelijk – ook niet of het één het gevolg is van het ander, of andersom.