Robots en banen

Wetenschapsschrijver Matt Ridley doet zijn duit in het zakje. Het wordt symbiose, niet vervanging zegt hij. Maar de banenwinst zit vooral in laaggeschoold werk.

Nu eens een echt schandaal

Mijn held Matt Ridley, de onvermoeibare Rationele Optimist maar ook oud-wetenschapsredacteur van The Economist en nu herenboer, beargumenteert vrij grondig waarom glyphosate, bestanddeel van de onkruidverdelger Roundup, ten onrechte in het beklaagdenbankje staat. De hoeveelheid insecten in Duitsland is de afgelopen 27 jaar met driekwart afgenomen; milieu-groepen gaven de schuld aan Roundup, een product van Monsanto. Zonder dat er een aanwijsbaar verband is. Morgen (woensdag) moet de Europese Commissie beslissen of zij glyphosate verbiedt. Aanleiding is een rapport van een afdeling van de WHO die onderzoek doet naar kanker (het IARC). Uit onderzoek van Reuters blijkt dat de studie op het laatste moment op tien plaatsen is geredigeerd waardoor alle voorbehouden en kanttekeningen verdwenen. De afdeling wil niet zeggen wie die wijzigingen heeft aangebracht, of waarom.

De conclusies van het WHO-agentschap worden tegengesproken door de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid en vergelijkbare overheidsinstanties in de VS en Australië. Het Duitse Bundesinstitut für Risikobewertung vergeleek 3.000 studies en vond geen bewijs van enig gevaar voor de volksgezondheid bij redelijke doses: niet carcinogeen, niet mutageen, niet neurotoxisch en niet gevaarlijk voor de voortplanting.

Het IARC werd geadviseerd door prof Christopher Portier (die o.a. les geeft aan de Universiteit van Maastricht) die kort daarna een contract tekende met twee Amerikaanse advocatenkantoren die bezig zijn te procederen tegen Monsanto. Hij ontving $160.000 over twee jaar. Een Europes verbod op glyphosate zou hun zaak helpen. Hier is de versie van de anti-Monsantolobby, die Portier verdedigt.

Intussen is de onkruidverdelger nuttig omdat die ‘no-till’ landbouw mogelijk maakt, waardoor land productiever wordt, meer vocht vasthoudt en minder gevoelig voor erosie wordt.

Toevoeging: lezer Jeroen de Kempenaer schreef ‘l’histoire se répète’ en stuurde deze link:

https://junkscience.com/1999/07/100-things-you-should-know-about-ddt/

 

 

De wijsheid van de meute

Matt Ridley schrijft dat juist heel ingewikkelde kwesties het best door grote mensenmassa’s kunnen worden beslist, omdat niemand universeel deskundig is: “Alle briljante mensen die ik ken zijn op minstens één gebied ongelooflijk onwetend.” En omdat het gemiddelde van grote massa’s de beste kans geeft op de juiste keuze. Betekent dit dat Amerikanen de juiste keuze hebben gemaakt door Donald Trump te kiezen? Nee, en wel hierom: “Het Amerikaanse volk wordt niet collectief gevraagd ‘Wie is volgens u de beste persoon om president van de VS te worden?’ Nee, hen wordt gevraagd: ‘Uit een hele kleine groep van extreem rijke, extreem beroemde mensen, voor u teruggebracht tot twee – teruggebracht door de minder dan 10% van de bevolking die extreem genoeg en excentriek genoeg is om mee te doen aan zogeheten voorverkiezingen – welke van die twee is het minst afschuwelijk?’ Dat is iets heel anders dan crowdsourcing.”

IJskap smelt wel vaker

De Noordpool was al eerder ijsvrij in de zomers: 6.000-10.000 jaar geleden, tijdens het vroege Holoceen. De as van de aarde was ietsje meer naar de zon toegekanteld waardoor de ‘bovenkant’ van de planeet aanzienlijk meer warmte kreeg: in de zomers 50 Watt per vierkante meter. (Ter vergelijking: 3,5 Watt/m2 wordt verwacht aan het eind van deze eeuw door klimaatverandering.) Dit luidde het einde van de IJstijd in, en het begin van landbouw, veeteelt, nederzettingen en het smelten van koper. Omdat het zo warm was, was de Sahara vochtig en dus groeiden er bossen en stroomden er rivieren. De ijsberen hebben deze warme periode duidelijk overleefd, ze hebben hun jachtterrein iets verschoven. Smeltend zee-ijs heeft geen effect op de zeespiegel (water=water). “De smeltende Poolkap is de meest zichtbare maar minst schadelijke manifestatie van klimaatverandering,” concludeert onze favoriete skepticus Matt Ridley.

Overstromingen in Engeland

Matt Ridley (‘The Rational Optimist’) zegt dat de overstromingen het gevolg zijn van slecht grondbeheer. Rivieren moeten kunnen overstromen, dus dammen moeten niet naast de rivieren maar om de bebouwde kom heen gebouwd worden. Heide vangt water op; schapenweiden juist niet. Etc. ‘En gebruikt u alstublieft niet het goedkope excuus van het klimaat: afgelopen december was de op één na natste; de natste was in 1929. Dus deze verzadiging van de grond kan ook plaatsvinden zonder klimaatverandering.’

Technologie heeft geen wetenschap nodig

Andersom wel: veel wetenschap is het gevolg van technologische vernieuwing. Astronomie bloeide op in de eeuw van de grote ontdekkingsreizen. De ontdekking van de structuur van DNA werd mede mogelijk door Rontgen kristallografie van biologische moleculen – die techniek werd weer door wolproducenten ontwikkeld op zoek naar betere textiel. En waar komt technologie vandaan? Het is eigenlijk een zichzelf voedend organisme, vergelijkbaar met een koraalrif; het is een levend ding dat afhankelijk is van andere organismen – in dit geval: mensen. En nu hebben we ook nog internet. In 2010 waren en ruwweg net zo veel hyperlinks als ons brein synapsen heeft. Dus dat organisme is de facto onuitroeibaar geworden. Nieuw boek van mijn favoriete contraire denker Matt Ridley, ‘The evolution of everything.’

Onze vroegste geschiedenis

Regelmatig zien we wetenschappelijke artikelen die nieuw licht werpen op onze prehistorie. Die hebben we vooral te danken aan de ontwikkeling van grootschalige DNA-sequencing in de afgelopen tien jaar, die het ook mogelijk maakt om botten uit archeologische opgravingen te analyseren. ‘Alsof je de volgorde van het bakken van een taart omdraait, zodat je uiteindelijk melk, bloem en eieren te zien krijgt.’ Bijvoorbeeld. Hoe kunnen moderne Europeanen een DNA hebben dat lijkt op Amerikaanse Indianen, maar niet op Aziaten? Want die Indianen waren toch afstammelingen van Siberiërs die de Bering Straat overstaken? Ja, maar anders dan gedacht. Botten van 24.000 en 17.000 jaar oud, gevonden in Siberië, bleken ‘Europees-achtig’ DNA te hebben. De onderzoekers vermoeden nu dat dit de voorouders waren van zowel Europeanen als Indianen; maar dat deze stammen uitstierven en hun plaats werd ingenomen door Aziatische stammen die vanuit het zuiden waren gekomen. En meer van dit soort raadsels opgelost.

Voldoende te eten

Volgens de FAO is de wereldproductie van granen de afgelopen tien jaar met 20% toegenomen. Sneller dan de wereldbevolking groeide dus. En in Afrika moet landbouw nog beginnen.

(Met dit mooie citaat: ‘Een Marsmannetje zou concluderen dat de heersers van de planeet Aarde drie soorten gras zijn – rijst, graan en mais – die erin geslaagd zijn om enorme aantallen apen voor zich aan het werk te zetten om bossen te kappen, woestijnen te bewateren en onkruid te verdelgen.’)

 

‘Cryptocurrency’: recensie

Ietsje ouder (2 feb) maar geschreven door één van mijn helden, de immer lucide Matt Ridley. Hij is vol lof over deze beschrijving van bitcoin, blockchain en hun digitale afstammelingen door twee WSJ journalisten. ‘Is het mogelijk om vertrouwen onder vreemdelingen – het levenselixir van handel – te scheppen?’ Nu gebeurt dat door derden: banken, centrale banken, en overheden die de waarde van geld garanderen, meestal. Maar blockchain, de filosofie onder cryptocurrencies, heeft aangetoond dat het ook zonder kan. Dat opent de deur naar een ‘parallel universum’ van handel waar overheden en monopolistische banken overbodig zijn. Gaat het vliegen? Of wordt blockchain ‘het Esperanto’ van de handel? Ridley is hoopvol. Maar het blijft moeilijk om cryptocurrencies serieus te nemen zo lang er zo veel cowboys in handelen. Een exchange in Hong Kong bleek gisteren (9 feb.) gesloten, en niemand weet waar de €341 miljoen aan bitcoins van de ‘rekeninghouders’ is.

Het gaat prima met de bijen

Nu moet alleen de EU ophouden zich ermee te bemoeien. Openingszin van Matt Ridley: “De EU is verslaafd aan het voorzorgsprincipe. Dat betekent dat de risico’s van nieuwe technologie moeten worden afgezet tegen perfectie, in plaats van bestaande technologiën. Dit heeft al veel perverse beleidsbeslissingen veroorzaakt.” Het tweejarig verbod op neonicotinoiden brengt boeren ertoe om andere pesticiden te gebruiken die schadelijker zijn voor bijen. En neonic’s zijn helemaal niet zo schadelijk (lees het artikel voor onderbouwing) – het beleid is gebaseerd op slechte wetenschap. En wat de bijenstand betreft: de mysterieuze ineenstorting van bijenkolonies begon acht jaar geleden, is een regelmatig terugkerend fenomeen in de geschiedenis, en is inmiddels weer opgehouden.

Schermafdruk 2014-10-13 15.14.15

Bijenkolonies in de VS en Canada zijn ook stabiel of groeiende. In de wereld zijn tien miljoen meer kolonies dan in 2000. Keiharde cijfers van gezaghebbende bronnen, waaronder – de EU.