Ach, Android …

De grootste vergissing die ik ooit heb begaan, zegt Bill Gates, is dat mijn management er niet toe heeft geleid dat Microsoft een Android-platform ontwikkelde. (Dat is heel diplomatiek want Gates trad af als CEO in 2000, Apple lanceerde de iPhone in 2007, de eerste Android-telefoon verscheen in 2008. Dus logischerwijs wordt Steve Ballmer, toentertijd de baas van Microsoft, er op aangekeken.) Het is een typische ‘winner-take-all’ markt zegt Gates. Android is nu iets van 400 miljard waard; ‘Dus dat zou betekenen dat er zo’n 400 miljard van Company G naar Company M was gegaan,’ zei hij met een grijns. (Op de site van Engadget begint de video op het moment van dit citaat.)

Lastig

Chinese winkelketens begonnen in 2017 enthousiast met het openen van personeelsloze filialen – lekker geen duur personeel, alles digitaal, met als bijkomend voordeel dat je veel informatie verzamelt over je klanten. Maar anno nu krabbelen ze terug. De producten met de hoogste marge – verse waar, kant-en-klaarmaaltijden – zijn lastig te leveren zonder personeel dat de kwaliteit bewaakt. En je moet wel goed die klantgegevens weten te benutten voordat ze aanwijsbaar winst opleveren.

Alarm!

Oh heerlijk, ze bestaan nog. Echte dirigisten, mensen die denken dat de medemens beschermd moet worden – tegen het grootkapitaal want dat is voos en tegen zichzelf want ze zijn te dom – dommer althans dan deze bemoeials die echt het beste voor hebben met u. En waar vind je die nog, die fossielen? In The Guardian natuurlijk. ‘Alarmerend en onnodig’ vindt meneer Arthur het, dan Facebook met een eigen munt komt. Ja, inderdaad, geld drukken kan beter door de overheid worden gedaan. Net als televisie maken. En eigenlijk alles.

Onafhankelijk

Van de 50 staten in de VS hebben 23 zich verbonden aan de US Climate Alliance, die tot doel heeft de Verenigde Staten te verplichten zich te houden aan het Parijs klimaatverdrag – nadat president Trump het land terugtrok in 2017.

Tientallen staten volgen nu hun eigen klimaatbeleid. De meest recente is New York, die waarschijnlijk deze week zich verplicht om in 2040 alle elektriciteit uit koolstof-vrije bronnen te halen. In die staat is elektriciteit slechts voor 20% van alle CO2-uitstoot verantwoordelijk; landelijk is dat 28%. Maar het is een begin. Californië heeft zich gecommitteerd om hetzelfde doel te halen in 2045.

Opletten

Facebook lanceert volgend jaar zijn eigen munt. Laat dat even bezinken. Het bedrijf dat meer klanten heeft dan de centrale banken van de hele OESO bij elkaar – 2,4 miljard actieve gebruikers, tegen 1,3 miljard inwoners – begint zijn eigen munteenheid. Een cryptomunt, genaamd Libra. Iedere Facebook gebruiker kan een rekening openen. Keizer Zuckerberg? (Dit zult u overal kunnen bestuderen, ik vond dit verslag van de BBC heel gedegen.)

Bankieren

Jubelverhaal over twee pure online banken in Engeland, Starling en Monzo, doet je beseffen hoe goed wij het hebben in Nederland. Anders gezegd – en dat mag ook wel eens gezegd – dat de Nederlandse banken het best goed doen. Tikkie, contactloos betalen, instant betalen vanaf je telefoon en meteen je saldo bekijken, inzage in je uitgavenpatroon – check, hebben we allemaal.

De waarde van bedrijven

AirBnB is meer waard dan alle hotelketens met een notering aan de beurs van New York. Uber is meer waard dan alle Amerikaanse autofabrikanten plus de grote taxibedrijven met hun eigen auto’s. WeWork (dat kantoorruimte huurt en verhuurt) is meer waard dan de vastgoedbedrijven die eigenaar zijn van de kantoorgebouwen.

Wat is hier aan de hand? De klassieke manier om de boekwaarde van een bedrijf vast te stellen bestond uit het optellen van vaste activa: gebouwen, fabrieken, machines, patenten. En als geld duur is (als de rente hoog is), wordt de ‘slotgracht’ nog breder: het wordt des te moeilijker voor concurrenten om deze gevestigde bedrijven aan te vallen.

Als daarentegen geld vrijwel gratis is, zoals nu, dan verliezen ‘ouderwetse’ bedrijven waarde omdat hun activa makkelijk vervangen of gerepliceerd kunnen worden. Reputatie en merk daarentegen zijn niet afhankelijk van rente en inflatie.

Van de 55 biljoen dollar aan staatsobligaties die nu wereldwijd uitstaat betaalt 20 biljoen zero rente. Wat als de rente nooit meer omhoog gaat, en geld vrijwel gratis blijft?

Intussen heeft de arme vermogensbeheerder een probleem. Hoe moet je aan je klanten uitleggen: ‘Wij kopen de duurste aandelen die er maar zijn en we kopen bij als ze omhoog gaan.’ Dat pikt niemand. Maar als je PayPal koopt op 4x boekwaarde op weg naar 9x boekwaarde, dan is dat beter dan Goldman Sachs op 1x boekwaarde. Gratis geld zet de beurs op zijn kop.

Ik heb hier een weekend op zitten kauwen maar ik denk dat de schrijver toch te veel vanuit zijn werk als belegger kijkt. Uber en AirBnB zijn niet alleen waardevol omdat ze geen vaste activa hebben; ze zijn de kinderen van internet en mobiele telefonie. Zonder deze nieuwe technologie, onze 21ste eeuwse ‘Industriële Revolutie,’ hadden ze niet bestaan. Gratis geld maakt het makkelijker, inderdaad. Maar je moet ook een goed idee hebben dat de gevestigde orde aanvalt op zijn zwakke plekken.

Schonere schepen

Op 1 januari 2020 wordt de ‘IMO 2020’ van kracht, een pakket regels die de uitstoot van zwaveloxiden door vrachtschepen sterk moet beperken. De International Maritime Organisation is onderdeel van de Verenigde Naties. 90% van wereldhandel geschiedt over zee; vrachtschepen stoten met hun ruwe olie 90% van alle zwaveloxide in de wereld uit. De 15 grootste schepen samen stoten meer uit dan alle auto’s in de hele wereld. Mooie uitleg-tekening.

Het echte voetbal

De Europese voetbalclubs hebben een omzet die groter is dan die van de Amerikaanse sportbonden NFL (American football), MLB (honkbal) en NHL (ijshockey) samen. Amerikanen hebben al lang geleden besloten dat er alleen competitie kan zijn als er een beetje tegenstand is, en hebben dus de transfermarkt strak gereguleerd. Voetbal onder FIFA daarentegen is wild-west.

Waar dat toe heeft geleid  schetst dit portret van Rui Pedro Gonçalves Pinto, de jonge Portugese hacker die duizenden contracten en e-mailwisselingen ontvreemdde bij de voetbalclubs en publiceerde op de site ‘Footbal Leaks’ in 2015-2018. Het zit  vol met – voor mij – onthullingen. Joop Munsterman, oud-CEO van Wegener en voorzitter van FC Twente in 2004-2015, nam niet zelf ontslag maar werd gedwongen toen Football Leaks duidelijk maakte dat hij ‘aandelen’ in zeven spelers van het eerste had verkocht aan één enkele investeringsmaatschappij.

Het vermogen van Ronaldo in 2015 bedroeg 227 miljoen euro.

Porto verhuurde de Braziliaanse middenvelder Casemiro aan Real Madrid; de zoon van de president van FC Porto ontving 700.000 euro.

Franse middenvelder Paul Pogba ging in 2016 van Juventus naar Manchester United voor 105 miljoen euro. Zijn agent, Mino Raiola (die ook in Nederland vele sterren vertegenwoordigt), kreeg volgens de contracten 49 miljoen euro voor deze transactie.

Veel van de informatie van Football Leaks is de afgelopen drie jaar door Der Spiegel verwerkt tot reportages. Ook het nieuws dat de grote clubs wel degelijk concrete plannen hadden voor een soort ‘superChampions League’ kwam hier vandaan. En de politiedossiers van Las Vegas, waar Ronaldo wordt beschuldigd van verkrachting.

Pinto is, net als Edward Snowden en Julian Assange, geen modelheld. Hij verloor zijn moeder toen hij nog jong was en heeft de middelbare school nooit afgemaakt. Hij heeft ook fouten gemaakt, en moet nu voor de Portugese rechter verschijnen op beschuldiging van diefstal omdat hij een offshore bank had gekraakt.

Intussen gaat Der Spiegel door. Documenten van Football Leaks lijken te verklaren hoe Manchester City – eigendom van een lid van de koninklijke familie van Abu Dhabi – en Paris St. Germain – eigendom van een investeringsfonds uit Qatar – zo ongelooflijk veel meer geld konden uitgeven aan spelers dan de rest, ondanks de UEFA ‘Financial Fair Play’ regels. Football Leaks documenten wijzen er op dat de twee clubs allerlei parallel-afspraken hadden met de thuislanden, die extra inkomsten opleveren.

Au!

Waarom zijn medicijnen toch zo duur? We moeten de prijs bij wet vaststellen, zeggen politici. Maar waarom laten we niet eens een beetje vrije markt los op die hele sector? Dat is de gedachte van Blink Health, een startup die consumenten een platform wil bieden waar ze prijzen van medicijnen kunnen vergelijken. In de apotheek heb je geen idee of een pilletje €2,75 of €27,50 moet kosten. De echte boeven zijn niet Big Pharma, maar Big Pharmacies ….