Klimaatactivisme

Moeten we klimaatactivisten serieus nemen? Nemen ze zichzelf wel serieus? Kennelijk niet, schrijft Noah Smith, anders zouden ze niet in Europa en de VS actie voeren:

China stoot nu meer CO2 uit dan de VS en Europa samen. Maar ja, in China word je meteen in de bak gegooid als je je mond opendoet. Dat is niet gezellig. Dus – nutteloos? Niet helemaal, gaat Smith verder. Verandering wordt voortgestuwd door technologie, en investeringen in technologie worden gestuurd door de elite – de politieke, de zakelijke, de media. Als je die een duwtje kunt geven, dan is activisme niet helemaal zinloos.

Stikstofmoment

Zweden heeft zijn stikstofmoment.

De rechtbank voor milieu-aangelegenheden heeft bevolen dat de grootste producent van cement per 1 november moet stoppen met het afgraven van kalksteen. De Cementa fabriek genereert te veel CO2. De bouw is in paniek. De fabrikant levert driekwart van alle cement in Zweden. Roept herinneringen op aan onze Raad van State, die in 2019 de overheid beval om de uitstoot van stikstof nu eens echt aan te pakken, waardoor de landbouw in de knel kwam.

Realpolitik

President Biden noemde Vladimir Poetin ‘een waardige tegenstander.’ Dat is volgens Anatol Lieven precies de juiste toon. Ieder land heeft een ongrijpbare maar gezaghebbende kring van buitenland-experts en militaire deskundigen. Obama-adviseur Ben Rhodes noemde die ooit ‘the blob.’ ‘Om te begrijpen hoe sterk Poetin staat als hij de internationale belangen van Rusland verdedigt (niet de binnenlandse belangen, waar de diepe corruptie steeds onpopulairder wordt) moet je onthouden dat hij de leider is van de Russische ‘blob.’

‘De blob van Rusland is vastberaden om de rol van Rusland als een grootmacht op het wereldtoneel te behouden; om buitenlandse bondgenootschappen voor Oekraïne, Wit-Rusland en Georgië te blokkeren; en om minderheden in die landen te verdedigen die Rusland als hun beschermer zien.’

‘Het beste wat grootmachten in zo’n situatie kunnen hopen te bereiken is: duidelijk tegenover elkaar afbakenen waar de grenzen liggen en wat de gevolgen zijn als die worden overtreden.’

Is Frankrijk verloren?

Michel Houellebecq schrijft een essay voor een Engelse web-publicatie, naar aanleiding van de open brief van de Franse gepensioneerde generaals. ‘Als we even het specifieke geval van Frankrijk buiten beschouwing laten, dan wordt de conclusie kristalhelder: het onvermijdelijke gevolg van wat we vooruitgang noemen (op alle niveaus, economisch, politiek, wetenschappelijk, technologisch) is zelfvernietiging. (…) Europa staat op een kruispunt, komt mij voor. Pascal lezen helpt. Maar net als hij zie ik ‘niets dan redenen voor twijfel en bezorgdheid.’

 

Gaat niet goed

Democratie is aan de verliezende hand. Al 15 jaar lang slinkt het aantal landen die ‘vrij’ genoemd kunnen worden, en neemt het aantal ‘niet-vrije’ landen toe. Nieuwste jaarverslag van Freedom House, gedateerd 3 maart. ‘Vrij’ is een land dat een zekere waarborg biedt voor politieke rechten en burgerrechten. Voor methodologie zie hier.

Goede vraag

Die zouden de redacties van Nederlandse media zich ook eens moeten stellen.

‘De oppositie’?

Wij zien Navalny als het gezicht van ‘de Russische oppositie.’ Maar die bestaat behalve uit liberale democraten ook uit Communisten en extreem-nationalisten, die veel sterkere en roekelozere standpunten tegen het Westen hebben dan Poetin zelf.

‘De laatste protesten waren tegen het regime, tegen de elite en tegen corruptie, maar niet noodzakelijk pro-Westers, pro-democratie of liberaal. Het is dus niet verrassend dat deze manifestaties ook succesvolle burgers schrik aanjagen, zelfs mensen die zichzelf niet beschouwen als fans van Poetin,’ zegt journalist en hoogleraar Anatol Lieven.

We moeten ook niet de vergissing begaan te denken dat Navalny het buitenland-beleid opeens pro-Westers zal maken. ‘Dit is nonsens. Navalny’s supporters zijn woest over staatscorruptie, wetteloosheid en economische malaise, maar ze steunen hem niet om het buitenlands beleid te veranderen. Iedere onafhankelijke peiling toont dat Poetin’s veiligheids- en buitenland-beleid enorme publieke steun geniet.’

Navalny steunde de invasie van Georgië in 2008, hij is vijandig tegenover minderheden uit de Kaukasus, en fervent tegenstander van illegale immigratie. In een interview in 2014 weigerde hij de annexatie van de Krim te bekritiseren.

Ondoorgrondelijk

Kwoot van de week: ‘Leven in China is verwarrend nu, omdat het voelt alsof je in de Verenigde Staten bent en tegelijkertijd in Noord-Korea.’ Dit aan het begin van een artikel met de prangende vraag: waarom is er geen goede, Engelstalige biografie van Xi Jinping? De man die meer macht naar zich heeft toegetrokken dan zelfs Mao Zedong; leider van het machtigste land, etc. De verklaring is voorspelbaar: angst, bij schrijvers en uitgevers, en bij mensen die Xi goed kennen maar niet uit de school klappen. En Xi vertikt het om geïnterviewd te worden.

Chinastrategie

In 1946 schreef diplomaat George Kennan een ‘lang telegram’ aan zijn bazen in Washington, waarin hij adviseerde hoe de nieuwe concurrent de Sovjet-Unie het beste beteugeld kon worden. Gisteren publiceerde The Atlantic Council ‘The Longer Telegram,’ door een anonieme schrijver, ‘een voormalige hoge overheidsdienaar met diepe kennis van en ervaring met China.’ Het verdient zijn titel: het is 31.000 woorden lang, genoeg voor een kort boek. Enkele punten: de Communistische partij is intern verdeeld; Xi Jinping heeft veel vijanden, die bang zijn voor zijn voortdurende eis van absolute loyaliteit; Xi en zijn vazallen hebben grote fortuinen vergaard. De VS moet niet de leiding van China als één monoliet beschouwen maar gebruik maken van de breuklijnen. China heeft in het verleden samengewerkt met de VS, dat kan nu ook weer. Maar Xi staat in de weg met zijn ambitie. China onder hem is ‘toenemend autoritair en agressief.’ Het doel van de VS moet zijn om de partijleiding duidelijk te maken dat China en wereldmacht kan blijven zolang het niet probeert zijn politieke model te exporteren, of zijn grenzen te verleggen. ‘De ambitie van Amerikaanse strategie zou moeten zijn om de Chinese Communistische Partij van strategische richting te doen veranderen – met of zonder Xi aan het roer.’

U begrijpt, dit is maar een vleugje van een heel gedetailleerd, doorwrocht beleidsadvies.

(The Atlantic Council is een praatclub met talloze Amerikaanse en Europese oud-ministers en andere zwaargewichten uit bedrijfsleven en politiek.)

‘Na het Merkeloceen’

Prachtige analyse met de nog prachtiger kop: ‘Duitsland na het Merkeloceen.’ Van de voor mij onbekende Gert van Istendael, een Belgische veteraan met diepe kennis van het grote buurland. Wie wordt de nieuwe bondskanselier? Armin Laschet, de net verkozen nieuwe CDU-voorzitter, heeft nog steeds rivalen binnen de partij Friedrich Merz en Norbert Röttgen. Over een andere kandidaat, Markus Söder van de CSU, de Beierse variant van de CDU, deze passage: ‘Söder is niet vies van enig rondborstig populisme, maar hij heeft met scha en schande geleerd dat zijn standpunten niet in de buurt van de AfD mogen komen. Söder kan kiezers aantrekken in het solide, burgerlijke midden, niet in de rand, daar uiterst rechts. Of, zoals een CSU-politicus het eens onnavolgbaar uitdrukte: Man soll nie versuchen, das Stinkdier zu überstinken. Je moet nooit proberen harder te stinken dan het stinkdier.’   En hij bespreekt ook Jens Spahn, de minister voor Volksgezondheid die lang werd onderschat maar een goeie pandemie heeft. (tip P. Rodts)