Mars

Sorry Greta, en Bill: of we er nou gaan wonen of niet – wat er nu op Mars gebeurt is weer zo wonderbaarlijk knap, dat we even stilstaan en ademloos bewonderen. De Perseverance is geland, en heeft ons nu de eerste geluiden van Mars toegezonden. Zo klinkt een bries op Mars (‘En wat de wind wil, zullen wij nooit weten’):

En onder de rover hangt een helicoptertje. Die hoeft maar één ding te doen: een paar rondjes vliegen. Het is een test. Maar dat is al ingewikkeld genoeg, gegeven de dunne atmosfeer, de ijzige temperaturen, en het feit dat hij alles zelf moet doen omdat de Aarde te ver weg is om hem ‘live’ te besturen. Ook bijzonder: het ding is opgebouwd uit commerciële componenten, zoals de Qualcomm Snapdragon 801 processor, en sensoren en andere dingen die in veel mobiele telefoons worden gebruikt.

 

Voorspellingsmarkt

‘Veel mensen neigen naar ‘bescheiden kennisinzet’ (‘modest epistemology’ is het deftige woord); we zouden veel meer moeten vertrouwen op de conclusies van onze eigen logische beredeneringen, zelfs als die conclusies er op wijzen dat de meerderheid van de mensheid irrationeel is of lui, of gewoon fout zit.’

Fragment uit essay van Vitalik Butalin (27), briljante programmeur, mede-oprichter van cryptomunt Ethereum, over een ander onderwerp dat we in de gaten moeten houden: ‘prediction markets,’ oftewel: kun je de toekomst voorspellen op basis van de collectieve mening van marktdeelnemers? Hij experimenteert met de Amerikaanse verkiezingen en koopt Trump ‘puts’ op een prediction market. Hij wint dus; maar het gekke is dat de prijs van deze ‘put optie’ constant blijft zelfs drie weken na de verkiezingsuitslag, terwijl hij dus allang had moeten stijgen. Hij haalt zijn schouders op en koopt bij.

De voorspellingsmarkt werkte dus niet perfect, concludeert Butalin; waarom? In dit geval: de markt is nog voor weinig mensen begrijpelijk, voor iedere inzet met cryptomunt moet je een veelvoud aan ‘borg’ storten, en … bescheiden kennisinzet. Oftewel: ‘het kan toch niet dat ik de enige ben die dit ziet??”

Geen deksel

Sterft uit

Als u liever een kleinere smartphone gebruikt – zo eentje die u met één hand kunt bedienen – behoort u tot een uitstervende minderheid. Verkoop van iPhones met schermpjes van minder dan 6 inch diameter – SE en 12 Mini – loopt niet goed.

 

Keihard

Bedrijfje in Kenia maakt sinds 2017 stenen uit plastic afval. Het eindproduct is sterker dan baksteen. Basismaterialen: shampooflessen, boterhamzakjes, cerealzakken, en polypropyleenproducten zoals emmers en touw. (foto Reuters)

CO2-opslag: te duur

Petra Nova, de enige energie-centrale in de VS die CO2-uitstoot van de steenkolencentrale opving en opsloeg (en één van de grootste ter wereld), is nu voor onbepaalde tijd gesloten. De centrale werd op 1 mei vorig jaar al ‘tijdelijk’ stilgezet. Reden: olie is goedkoop, CO2-opslag is extreem duur. Elektriciteit kan goedkoper opgewekt worden met olie maar ook met zon en wind.

Google en nieuws

Google bestrijdt Australische wetgeving die het bedrijf zou verplichten om krantenuitgevers te betalen voor links naar artikelen. Maar in Frankrijk heeft het een overeenkomst gesloten met krantenuitgevers. Hoe zit dat nou? Verschil is dat de Australiërs willen dat Google betaalt iedere keer als een artikel verschijnt in een zoekresultaat. Google voert internet-icoon Tim Berners-Lee op, die getuigt: ‘Onbeperkt linken is het fundament van het web, de reden dat het floreert en zal blijven groeien.’ In Frankrijk heeft Google onderhandeld dat het gratis blijft linken, maar wel zal betalen voor fragmenten van artikelen die verschijnen in de ‘Google News Showcase.’

Hoe doe je dat?

Wat hebt u liever: een auto die 600 kilometer elektrisch kan rijden en dan een uur moet opladen; of een auto die 300 kilometer kan rijden en in 5 minuten oplaadt? Israelisch bedrijf StoreDot gokt op het tweede, en probeert accu’s (oplaadbare batterijen) te maken die snel kunnen laden. Dit artikel is voor het naadje van de kous: hoe zou je dat moeten doen, wat moet je overwinnen? Opladen warmt de accu op; snelladen maakt hem heel warm. Dus in de accu van StoreDot staan de ‘cellen’ ver uit elkaar, en zijn er gaten voor ventilatie. Maar dan heb je een veel grotere accu. Om de omvang terug te brengen moet je materiaal hebben dat meer energie ‘vasthoudt’ per kubieke centimeter. Zo gaat het artikel, stap voor stap, verder. Goed te volgen.

Mijlpaal

‘Hernieuwbare’ energiebronnen leverden in 2020 in de EU voor het eerst meer elektriciteit dan fossiele brandstoffen, zegt een rapport van Agora Energiewende in samenwerking met Ember. Het goede nieuws: de grote toename was vooral te danken aan echt schone bronnen zoals zon en wind; de bijdrage van vuile vernieuwbare bronnen (biomassa, dus voornamelijk hout) bleef stabiel; en de bijdrage van steenkool nam met 20% af. Het slechte nieuws: de groei van zon en wind moet drie keer sneller als we de ‘Groene’ doelstellingen van de EU in 2030 willen halen. (Engelstalige versie in PDF op de Duitse website.)

Bubbels prikken

Als je een algoritme kunt maken dat lezers precies aanbiedt wat voor hen vertrouwd is – dan kun je ook een algoritme maken dat lezers een diversiteit aan meningen, inzichten en waarden geeft. Zo help je gebruikers om uit hun ‘bubbel’ te komen. Finse en Deense computer science studenten doen een poging zoiets te ontwerpen. Maar zelfs als je erin slaagt om ‘contrair nieuws’ te bezorgen, hoe krijg je de ontvangers zo ver dat ze het echt lezen?