Oh nee, toch niet

‘Ontcijfering’ van het Voynich manuscript is misschien voorbarig. Deskundologen kwamen gisteren met kritiek.

Ontcijferd?

Het Voynich manuscript, genoemd naar een Poolse boekhandelaar die het document ontdekte in 1912, is nog steeds niet ontcijferd. Vorig jaar meenden Canadese onderzoekers dat ze het met AI konden ontcijferen  

Maar het is opvallend stil geweest sindsdien. Nu beweert een onderzoeker van de U. van Bristol dat hij de taal heeft ontcijferd. Het is geen Hebreeuws of Arabisch maar proto-Romaans, zegt hij; uniek omdat dit de spreektaal was vóór Latijn, en de rijke mensen – de boekenlezers – geen boeken wensten in platte volkstaal. Volgens deze onderzoeker is het geschreven door Dominicaans nonnen voor Maria van Castilië, koningin van Aragon.

Uit 1982

Deze twee grafieken zijn voorspellingen gemaakt in 1982, en ze zijn vrijwel perfect uitgekomen. Dit jaar bereikt het niveau van CO2 in de atmosfeer 415 ppm (parts per million), en is de temperatuur ongeveer 1ºC hoger dan voor het industriële tijdperk. Ramingen waren gemaakt door wetenschappers in dienst van olieproducent Exxon. Ze voorspelden ook dat toenemende CO2 het ‘broeikas effect’ zou vergroten, de aarde en de oceanen zou opwarmen, klimaatverandering zou veroorzaken. Exxon publiceerde de studies nooit en wordt nu in rechtszaken verweten dat het moedwillig deze en andere kennis heeft verzwegen.

Vloeken in de kerk

Deze nieuwsbrief is mede gebouwd op de overtuiging dat het geschreven woord de meest efficiënte manier van informatie-overdracht is. Zie de beginselverklaring. Maar dat is lang niet altijd zo. Boeken zijn verrassend slecht in het overdragen van kennis, zegt dit essay. Dat komt omdat we denken dat lezen wel voldoende is. Maar het meeste bent u na een paar weken alweer vergeten. Om woorden op een pagina echt te absorberen moet u aantekeningen maken, stoppen en reflecteren, liefst uzelf overhoren. Om dezelfde reden zijn lessen – op school of universiteit – zo ineffectief. Onze aandachtsspanne is te kort. Om informatie te absorberen moet je ermee engageren. Dus een goede les wisselt monoloog af met een uitdaging aan de klas.

Hoop voor kernafval

Gerard Mourou, winnaar van de Nobelprijs voor natuurkunde 2018, pleit voor het vernietigen van kernafval met laserstralen. Dat verkort de tijd dat het spul radioactief is van duizenden jaren naar enkele minuten. De ultra-intense dosis laserstraling, van korte afstand, dient de atomen een soort ‘karateklap’ toe waardoor deze uiteen vallen en nieuwe atomen vormen die niet radioactief zijn.

Probleem is: deze ‘transmutatie’ wordt al tientallen jaren bestudeerd in de VS, Duitsland, België en Japan, zonder veel zicht op praktische toepassing. Fysiek zou het mogelijk moeten zijn, zegt een prof, maar er zijn zoals altijd stappen onderweg die heel lastig zijn. Frankrijk haalt 71% van zijn elektriciteit uit kernenergie, verreweg het grootste percentage in de wereld, en heeft dus ook het grootste probleem met kernafval. (tip A. Nieuwland)

Slimmerik

Als A groter is dan B en B groter dan C, dan volgt dat A groter is dan C. Dat is een vorm van logica die in het Engels ‘transitive inference,’ heet en die ik voor het gemak maar een vorm van deductie noem. De afgelopen tien jaar is ontdekt dat niet alleen mensen dat beheersen, maar ook bepaalde apen, vogels en vissen. Bijen zijn getest, en gezakt voor het examen. Nu blijkt dat wespen wel conclusies kunnen trekken. ‘we zeggen niet dat wespen deductie gebruiken om het probleem op te lossen, maar het lijkt er op dat ze bekende relaties gebruiken om aannames te maken over onbekende relaties,’ zegt de hoofdonderzoeker. ‘Dat suggereert dat het vermogen tot gecompliceerde handelingen misschien wordt gevormd door de sociale omgeving waarin dat gedrag voordelig is, en niet slechts door de omvang van de hersenen.’

Soort Google

Eén van de zoons van Columbus, Hernando Colon, bezat een enorme bibliotheek, die inmiddels verloren is gegaan. Maar een index, ‘Libro de los Epitomes,’ werd onlangs gevonden in Denemarken. Het bijna 500 jaar oude boek telt 2.000 handgeschreven pagina’s en werd gevonden in de Arnamagnæan Collectie van de Universiteit van Kopenhagen. Daar liggen vooral IJslandse manuscripten, dus dit boek werd lange tijd genegeerd.

Bruine Revolutie (3)

De Groene Revolutie verveelvoudigde de opbrengst van landbouwgrond, maar de grond heeft er onder te lijden dus wordt het tijd voor een ‘Bruine’ revolutie. Is organische landbouw daarvoor de enige weg? Lezer J. Bikker schrijft: ‘Kunstmest is niet nodig zegt Pius Floris in reactie op de ‘Bruine Revolutie 2’. Als boerenzoon en werkzaam in de agrarische sector denk ik dat Floris grotendeels gelijk heeft. Sterker, ik vermoed dat het merendeel van de veehouders er voor open staat om te werken zonder kunstmest mits er meer ruimte komt in EU regelgeving voor de toepassing van dierlijke mest al dan niet bewerkt. Maar ja dit is een discussie die al jarenlang voortduurt.’ (…) ‘Als mogelijke input voor het food/feed debat een verhaal afkomstig van de FAO dat al in 2017 is geschreven en onlangs naar buiten is gebracht.

‘In 2050 zal de wereld 9,6 miljard mensen tellen, waarvan 70 procent in steden met een gemiddeld inkomen dat bijna twee keer zo hoog is als nu. Als gevolg daarvan zal de wereldwijde vraag naar dierlijke producten blijven groeien en een cruciale rol spelen in de wereldwijde voedselzekerheid en voeding. Koeien, varkens kippen kunnen voor de mens onverteerbare eiwitten eten en omzetten in dierlijke eiwitten, die wij mensen weer kunnen verteren. 

Het is gangbare wijsheid dat voor een kilo vlees van een koe, het beest 6-20 kilo graan moet eten. Volgens deze FAO-studie is dat slechts 3 kilo granen. De koe eet veel meer, maar 86% van het veevoer is niet geschikt voor menselijke consumptie (gras, en afval van landbouwproducten zoals bierbostel, bietenpulp of sojaschroot).

‘Vee graast grotendeels op gebieden dat voor akkerbouw niet geschikt is. Ook in Nederland hebben wij een groot gebied (het veenweide gebied) dat alleen geschikt is voor veeteelt en waar niets anders kan worden geproduceerd. Als al dat gras niet door de veestapel wordt geconsumeerd kunnen gewasresten snel een extra belasting voor het milieu worden. Maar koeien (bij voorbeeld) zijn afhankelijk van weidegang en hebben slechts 0,6 kg eiwit nodig, dat ook voor de menselijke consumptie geschikt is, om 1 kg eiwit in melk en vlees te produceren. Dit dierlijke eiwit is bovendien van een hogere voedingskwaliteit.’ (tip: J. Bikker)

Nano

We weten al dat er nano-robotjes bestaan die door de aderen kunnen ‘zwemmen.’ We weten ook dat die medicijnen kunnen afleveren. Nu is er een nieuwe ontwikkeld die ook door de wand van de ader kan heenbreken, om bijvoorbeeld medicijn toe te dienen aan een tumor. Ze worden gestuurd door magneten, maar in dit experiment zelfs door een ‘zwerm’ bacteriën die van zichzelf magnetisch zijn.

Bruine Revolutie (2)

Eerder deze week hadden we een item over de ‘Bruine Revolutie,’ die volgens de auteur nodig was: meer aandacht voor de landbouwgrond, die verdort en dus steeds kleinere oogsten oplevert. Lezer K. van Seijen wees mij op de hoogst informatieve reactie onder het artikel van de Nederlander Pius Floris, die zich al 20 jaar verdiept in duurzaam beheer van landbouwgrond. Een voorbeeld: het artikel citeert Norman Borlaug, hoofdrolspeler van landbouwrevolutie van 1950-2000, die zegt: ‘Planten kan het niets schelen waar nitraat vandaan komt.’ Vervolgt Floris: ‘Destijds had hij misschien gelijk. Maar nu is het 2019 en weten we veel meer. (…) De voedzaamheid van chemisch bemeste planten is veel lager dan van organisch gekweekte planten.’ Floris zegt verder dat organisch wel minder oogst oplevert dan chemisch, maar dat het verschil is teruggebracht tot slechts 10%. Hij is niet tegen het gebruik van pesticiden. Maar ze moeten net als medicijnen zorgvuldig en met mate worden gebruikt. En mest? Er is voldoende menselijk, dierlijk en plantaardig afval om alle landbouw te bemesten – kunstmest is niet nodig, zegt hij.

De Bicker kan niet verifiëren, maar zo lang er hier wordt gedebatteerd kan iedereen zijn eigen conclusies trekken. De kwaliteit van de nieuwsbrief is voor een belangrijk deel te danken aan de intelligente en goed geïnformeerde lezers die De Bicker bemesten met hoogwaardige informatie. Er zijn 6.200 abonnees – samen weten we veel meer!