Pompeii nieuws

22 augustus 2019

Een gedeelte van Pompeii, genaamd Regio V, was nooit ontgonnen door archeologen. Te weinig geld. Opgravingen begonnen in 2012 met financiering (mede dankzij de EU) uit het 125 miljoen euro grote Pompeii Project tonen nieuwe schatten. Luxueuze fresco’s:

Een schitterende vloermozaïek, Orion die in een sterrenbeeld verandert:

Een fresco van Leda die wordt geïmpregneerd door Jupiter, die zich heeft veranderd in een zwaan:

Helaas waren schatgravers al eeuwen eerder, en zijn draagbare antiquiteiten nauwelijks te vinden.

 

Lees meer

OOK BELANGRIJK via



Waarom is goud goud?

4 juli 2019

Wie het periodiek systeem van elementen doorneemt ziet dat 117 elementen vanzelf afvallen. Gassen en vloeistoffen zijn onpraktisch. Lantaniden en actiniden kunnen vergaan en radioactief worden. Alkalimetalen en aardalkalimetalen zijn onstabiel. Allerlei metalen (nikkel, koper) zijn te overvloedig om zeldzaamheidswaarde te hebben. Etc. Uiteindelijk resten vijf kostbare metalen: platinum, palladium, rhodium, zilver en goud. Rhodium en palladium zijn relatief recente ontdekkingen, hebben dus geen reputatie kunnen opbouwen. Zilver oxideert. Platinum smelt pas bij 3000ºC en dat soort ovens bestond vroeger niet. Dus ….

Lees meer

TOP5000 via



Het probleem van vrouwen

25 april 2019

Studie anonimiseerde aanvragen voor subsidies (bij de Gates Foundation) en ontdekte dat aanvragen door vrouwen veel minder vaak werden gehonoreerd dan aanvragen door mannen. Blijkt dat mannen ‘grotere’ woorden gebruiken. Die worden geassocieerd met hogere ambities en hogere doelen. Vrouwen gebruiken ‘smalle’ bewoordingen. Komen dus bescheiden over. Dat is niet wat de jury wil horen.

Andere studie laat zien dat als slimme meisjes op de middelbare school in een klas komen met ambitieuze jongens, ze later in hun leven minder goed gaan presteren – economisch gezien. Er studeren er minder af, ze hebben lagere cijfers voor beta-vakken, ze worden vaker huismoeder.

Mogen we hier conclusies uit trekken? Econoom Tyler Cowen doet dat wel: het zelfvertrouwen van vrouwen is kwetsbaar.

Lees meer

PSYCHOLOGIE via



Waarom???

25 februari 2019

Waarom hebben zebra’s strepen? Lange tijd werd gedacht dat ze dienen om roofdieren in verwarring te brengen. Die kunnen door de strepen niet tellen hoeveel zebra’s er zijn, en dus niet de omvang van een kudde schatten. Of kiezen tussen slachtoffer A of B. Maar de laatste tijd wint een nieuwe theorie: de strepen helpen om horzels te ontmoedigen. Een recent experiment toonde dit aan door paarden en zebra’s op een boerderij in Engeland te bestuderen. In de tweede fase werd een groep paarden bedekt met zebra-achtige dekens:

Zebra’s en paarden werden even vaak omcirkeld door de horzels, maar de paarden werden 4x zo vaak ‘aangevallen.’ De horzels die landden op de zebra’s, nep of echt, leken moeite te hebben de afstand van de ‘zebra’ huid in te schatten – daardoor stuiterden ze regelmatig van de vacht af. Misschien dat de optische verwarring ze ontmoedigt om die beesten met die ingewikkelde vacht aan te vallen.

Lees meer

TOP5000 via



Furusato Nouzei

24 oktober 2018

Japan heeft een elegante, typisch Japanse oplossing voor een universeel probleem. Werkgelegenheid is zwaar geconcentreerd in drie grote steden – Tokio, Osaka, Nagoya. Meeste jeugd zoekt dus een baan daar. (De bevolking van Tokio groeit met 100.000 per jaar terwijl die van Japan als geheel daalt.) Maar de regio, ‘het platteland,’ moet wel eerst voor de lagere en middelbare school betalen, plus alle infrastructuur die daar omheen hangt. Dus: wie eenmaal een baan heeft kan tot 40% van zijn lokale belasting – en die is ruwweg 8% van het bruto-inkomen – doneren aan een stad of prefectuur van zijn keuze. Dat systeem heet furusato nouzei. (tip H. Dreesen)

Lees meer

ECONOMIE via



Er is hoop

30 augustus 2018

Terwijl in de wereld presidenten liegen, drugshandelaren worden geliquideerd, dronkelappen omvallen, valsspelers winnen, automobilisten elkaar afsnijden, CEO’s hun zakken vullen met opties – speelt in Thailand een man Debussy voor een 80-jarige, bijna blinde olifant.

 

 

Lees meer

OOK BELANGRIJK via



Psychologie ca. 1650

‘Als we iemand willen corrigeren en laten zien dat hij een fout maakt, dan moeten we eerst ontdekken vanuit welk perspectief hij de kwestie bekijkt – want vanaf die kant gezien is de mening meestal waar – en dat ook toegeven; maar dan ook het perspectief tonen van waaruit de mening fout is. Dat is voor hem bevredigend want hij ziet dat hij geen ongelijk had, dat hij alleen maar een perspectief over het hoofd had gezien. Niemand vind het erg als hij niet alles ziet, maar iedereen vindt het vervelend om een fout te erkennen. (…) Natuurlijk kan hij zich niet vergissen in de kant waar hij naar kijkt, want de waarnemingen van onze zintuigen zijn altijd de waarheid.’  Basisles overredingskunst, van filosoof Blaise Pascal (1623-1662).

 

Lees meer

PSYCHOLOGIE via



Meer bos

22 augustus 2018

De hoeveelheid bos op de wereld is tussen 1982 en 2016 toegenomen met 2,24 miljoen vierkante kilometer, zegt een nieuwe studie in Nature. De FAO, de meest geciteerde bron over boomplant, zegt ‘afgenomen.’ Het verschil valt te verklaren doordat de FAO niet commerciële bosbouw meetelt.  Dus als een stuk tropisch regenwoud wordt omgehakt en er worden palmen geplant, telt dat voor de FAO niet mee. Voor Nature wel. Bebossing nam sterk toe in de VS, Europa, China en Rusland.

 

Lees meer

TOP5000 via



Geniaal?

21 augustus 2018

Hoe sla je energie op? Centrales produceren altijd te veel of te weinig, nooit precies genoeg. Op een handvol plaatsen ter wereld zijn er generatoren die overtollige energie gebruiken om water omhoog te pompen in een reservoir, en dat water vrijlaten als er extra energie nodig is. Maar wat doe je op plekken waar niet voldoende water is, of geen hoogteverschil? Deze uitvinders hebben bedacht dat je met blokken beton hetzelfde kunt doen als met water. Je tilt een blok beton op als je energie over hebt; je laat hem weer langzaam zakken om energie op te wekken. Beton is duur, dus ze maakten een prototype met blokken van geperst afval, vermengd met cement. Prototype in Biasca, Zwitserland. Dus waarom verovert dit concept niet de hele wereld? De efficiëntie (verhouding tussen energie verbruikt en opgeleverd) is ongeveer 85%, tegen 90% voor een lithium-ion accu. Op grote schaal toegepast zouden de kosten kunnen dalen tot €130 per kWh; maar lithium-ion zou kunnen zakken tot €87 per kWh. (tip D. Rosenberg)

Lees meer

TECHNOLOGIE via



Ze duiken overal op

30 april 2018

Zoals iedere automobilist in Amsterdam weet: fietsers komen van alle kanten. Dit is nu wetenschappelijk bevestigd: studie concludeert dat camera’s in de zelfrijdende auto 35 graden moeten dekken om de meeste botsingen met voetgangers te voorkomen; maar 180 graden om fietsers te kunnen zien en op tijd de rem te activeren om een botsing te voorkomen.

Lees meer

TECHNOLOGIE via



Heeft Pinker ongelijk?

21 maart 2018

Steven Pinker, professor psychologie aan Harvard, is de éénpersoons munitiefabriek van de optimisten. Hij produceert feiten en statistieken, in industriële hoeveelheden, waarmee hij de argumenten neerschiet van mensen die denken dat wij een onverbeterlijke, zelf-destructieve apensoort met een slangenbrein zijn. De mens wordt minder gewelddadig, toonde hij aan in ‘The Better Angels of Our Nature’ (2011) en dit jaar in ‘Enlightenment Now’ (voorpublicatie hier) laat hij zien dat we de afgelopen tweehonderd jaar rijker en toleranter zijn geworden, wat ons in staat stelde om beter te zorgen voor het milieu, onze medemensen, en onszelf. Hoe komt dat? Verlichting, de triomf van de ratio over bijgeloof, humanisme over religie zegt Pinker. Heel kort door de bocht. Ik ben een fan van Pinker, en The Economist ook: die noemde zijn laatste boek ‘magnificent, uplifting.’ Maar Pinker overtuigt niet iedereen. (meer…)

Lees meer

TOP5000 via



Rome-Han: gelijkspel

31 januari 2018

Het Romeinse Rijk en de Han-dynastie in China bloeiden ongeveer tegelijkertijd. Rome had 100 jaar v.C. een gebied van 5 miljoen km2, Han had 115 v.C. een gebied van 6,5 miljoen km2. Ze ontwikkelden geheel los van elkaar. Welke beschaving was uiteindelijk technologisch het meest geavanceerd? Chinese schrijver zet zijn vooroordelen opzij en bespreekt metallurgie, landbouw, hydraulica, geneeskunde, astronomie, scheepsbouw, luchtvaart, materiaalkunde, mathematica, werktuigbouwkunde en krijgskunst en concludeert na 18.900 woorden, met talloze prachtige illustraties:  ze excelleerden allebei, op verschillende terreinen.

 

Lees meer

TOP5000 via



Ongelijkheid is de norm

19 december 2017

Groei van welvaart is altijd gepaard gegaan met groeiende ongelijkheid in de vermogens van mensen. Alleen grote schokken hebben kortstondig gelijkheid gebracht: wereldoorlogen, revoluties, en pandemieën. Dat ging altijd gepaard met verlies van honderden miljoenen mensenlevens. In rustige tijden groeit welvaart, en ongelijkheid. Is de vraag voor onze tijd niet eerder: hoe groot is de middenklasse, oftewel de niet-armen? En hoe groot is de kans dat armen zich kunnen opwerken tot niet-armen, oftewel is er economische vrijheid en sociale mobiliteit?

Lees meer

ECONOMIE via



Ieder land ter wereld (2)

15 december 2016

Deel 1 overleefd? Daar gaat-ie. Er zijn 167 drielandenpunten in de wereld. Er zijn maar twee landen die geen rood, wit of blauw in de vlag hebben. De Noordwesthoek van Libië is dichter bij Luxemburg dan bij de Zuidoosthoek van Libië. De meest bezochte stad ter wereld is Bangkok (16 miljoen per jaar). Duurste onroerend goed? Mekka, €131.000/m2. Er zijn meer skigebieden in Iran dan in heel Zuid-Amerika. Tralala. Enzovoorts enzoverder.

Lees meer

OOK BELANGRIJK via



Seks

27 oktober 2016

Wie doet wat met wie hoe vaak en hoe? Het Britse Natsal onderzoek is het grootste ter wereld, interviewt 45.000 mensen. Drie enquetes tot nu toe: in 1990-91, 1999-2001, en 2010-2012. Een reeks aan graphics vergezeld van droge, bijna huiselijke Britse teksten. (tip van M. Hubeler)screen-shot-2016-10-27-at-07-37-57

Lees meer

GEZONDHEID via



Waarom, oh waarom

31 mei 2016

constantinopel_1453-569x350… is de Industriële revolutie niet in het oost-Romeinse Rijk begonnen? Erudiet essay ter gelegenheid van de val van Constantinopel (29 mei 1453) en al even belezen bespreking ervan door Brad DeLong. Het Byzantijnse Rijk was rijk; het had had een rechtsstaat die eigendom redelijk beschermde, een stabiele munt, een hoogopgeleide elite, een gemeenschappelijke taal die alle bestaande technologische kennis verspreidde. Inderdaad – en waarom niet in China? Veel stof tot nadenken, verhelderende termen: ‘developmental’ overheidsinstanties versus ‘extractive’ overheid. Landoorlog vreet de reserves van een volk op, zee-oorlog (Athene, Engeland, Holland, Venetië, Genua) niet.

Lees meer

TOP5000 via



Een samenzwering van dolfijnen

25 april 2016

1-ngo-tug-1-1200x800Experiment: deze buis met eten gaat alleen open als twee dolfijnen tegelijk aan twee touwen trekken. Samenwerking dus vereist. Twee dolfijnen die succesvol waren kletsten met elkaar op een heel specifieke manier. Andere dolfijnen, die geen eten bemachtigden, niet. Eerste bewijs dat dolfijnen samenwerken door met elkaar te praten.

Lees meer

TOP5000 via



Verkopen!

18 december 2015

Tips van marketingpsycholoog Nick Kolenda om meer te verkopen door gerichte prijspresentatie. Dat u dit koopseizoen ook weet waar u mee te maken hebt …  Let op, daar gaan we: een prijsverlaging van € 3,00 naar € 2,99 levert meer omzet op dan een van € 2,99 naar € 2,98. Prijs dure producten precies: een appartement voor € 362.978. Geef aan het einde van de maand korting, wanneer mensen krap bij kas zitten. Bij producten die aan ratio appelleren rondt u af op euro’s, bij emotionele producten op centen. Gebruik een klein lettertype en zet de prijs links onderaan het prijskaartje. Laat het euroteken weg: pizza  11. Dure producten en goedkope producten niet in dezelfde bundel. Geef bij korting een reden voor de prijsverlaging. Adverteer niet met goedkope lokkertjes die u toch niet in voorraad heeft. Geef alleen korting op laaggeprijsde producten. U verkoopt vooral aan mannen? Maak de prijzen dan rood. En nog 35 soms bizarre tips, allemaal met academische referentie. Hier nog een grafiekje, alla. Bonusaanbieding. Welk prijskaartje tot de meeste conversie leidt:  (tip van Michiel Hubeler)

s1-gumroad-sales

Lees meer

PSYCHOLOGIE via



Waarom pubers van die idiote dingen doen (2)

27 augustus 2015

Eerdere verklaring zocht het in de synapsen die niet snel genoeg meegroeien (zoek ‘pubers’ in archief) maar dit is een alternatieve hypothese. Het ligt aan een vergrote nucleus accumbens, ook wel bekend als het genotscentrum in de hersenen. Die bereikt zijn maximale grootte tijdens de puberteit, en begint dan te slinken. Ook in de puberteit ontwikkelen mensen meer dopamine receptoren. Dus iets wat lekker voelt, voelt dubbel lekker als je een puber bent. Ze kunnen er ook niets aan doen.

Lees meer

TOP5000 via



Kun je fietsen afleren?

22 mei 2015

Geweldig experiment. Het antwoord: ja maar het duurt acht maanden. Maar doe uzelf een plezier en bekijk het hele filmpje. Het punt van het verhaal: onze neurale paden zijn buitengewoon hardnekkig.

Capture

(Van ‘Smarter Every Day,’ tip van Bicker-lezer Michiel Stade die hem vond op de Nederlandse site omdenken.nl)

 

 

Lees meer

PSYCHOLOGIE via



Mannen met een oudere zus zijn minder competitief

30 april 2015

Blijkt uit experimenten van deze Japanse onderzoekers. Ze zien meer dan gemiddeld af van ‘tournooi’-achtige wedstrijden, en geven de voorkeur aan mildere vormen van concurrentie. Dit geldt alleen voor mannen/jongens: vrouwen/meisjes met een oudere zus worden juist competitiever. En: mannen met een oudere zus plus een jongere broer of zus zijn weer net zo competitief als andere mannen. Over de oorzaken kan slechts worden gespeculeerd, en dat doet dit artikel dan ook.

Lees meer

PSYCHOLOGIE via



Voldoende te eten

25 maart 2015

Volgens de FAO is de wereldproductie van granen de afgelopen tien jaar met 20% toegenomen. Sneller dan de wereldbevolking groeide dus. En in Afrika moet landbouw nog beginnen.

(Met dit mooie citaat: ‘Een Marsmannetje zou concluderen dat de heersers van de planeet Aarde drie soorten gras zijn – rijst, graan en mais – die erin geslaagd zijn om enorme aantallen apen voor zich aan het werk te zetten om bossen te kappen, woestijnen te bewateren en onkruid te verdelgen.’)

 

Lees meer

TOP5000 via



Leven in totale vrijheid

27 januari 2015

Leven met Reid Hoffman, oprichter van LinkedIn, door zijn ‘Boswell.’  De 16 lessen hieronder worden in het lange artikel uitgewerkt. Geen preek, geen handleiding voor het leven, gewoon waarnemingen. Voorbeeld: ‘Ratio is het stuurwiel. Emotie is het gaspedaal.’

Schermafdruk 2015-01-27 07.34.48
Lees meer

OOK BELANGRIJK via



Alcohol en leverschade

26 januari 2015

Voorgaande studies bevestigden dat veel alcohol drinken cirrhose kan veroorzaken. Deze Deense studie, onder 56.000 mannen en vrouwen tussen 50 en 64, concludeert dat dagelijks alcoholgebruik meer kans op schade oplevert dan onregelmatig drinken. Zelfs één of twee ‘droge’ dagen per week helpt al. En stoppen ook: hoe recenter de alcoholconsumptie, hoe groter de kans op leverschade. Heeft de lever af en toe even pauze nodig om te herstellen?

Lees meer

GEZONDHEID via



‘Hersenspelletjes werken niet’

27 oktober 2014

Maar liefst 70 neurowetenschappers van het Max Planck Instituut en Stanford U. hebben hun handtekening gezet onder een manifest dat waarschuwt tegen de beloftes van hersenspelletjes. Er is geen gedegen wetenschappelijk bewijs dat hersenen van oudere mensen op peil gehouden kunnen worden door geheugentraining en dergelijke. Het komt niet vaak voor dat wetenschappers zo’n tirade afsteken tegen een specifieke bedrijfstak. Of is het een pleidooi voor meer onderzoekssubsidie? In ieder geval wel grondig geschreven. Een goed brein op oudere leeftijd kan ook best het gevolg zijn van een gezonde levensstijl en algemene nieuwsgierigheid, is één van de conclusies.

Lees meer

GEZONDHEID via



Doe wel en zie niet om

30 september 2014

In de rij – bij Starbucks, of de snelwegpeage, of maakt niet uit – betaalt u voor zichzelf en – voor degene achter u. Waarom? Nou gewoon. Omdat het kan. Omdat u iets aardigs wilt doen. Dit duikt nu ook op in Amerika. ‘Pay it forward’ noemen ze dat. Op 20 augustus deed iemand dat bij de Starbucks in St. Petersburg (Fla.) en de persoon achter hem volgde het voorbeeld. En die daarachter ook. Uiteindelijk een keten van 378 mensen, tussen 07.00 en 23.00, die vervolgens de koffie voor de persoon achter hem of haar betaalden.  Napolitanen zeggen dat ze de caffe sospeso hebben uitgevonden, er zijn mensen die beweren dat het sinds de Grote Recessie weer populair wordt in Zuid-Europa. Het voelt goed – maar alleen als je echt niet omziet. Als je dat wel doet, verdwijnt de magie.

Lees meer

GELD via



De Bicker refreshes parts that other media cannot reach

24 september 2014

photo

Lezer Aafke Damstra stuurde deze foto van de brievenbus, ergens in Texas, waar De Stecker was bezorgd.

(kop met excuses aan Heineken

Lees meer

EXCLUSIEF via



Een beter opgeleid hoofd is een hardere kop

28 april 2014

Mensen die lange tijd scholing hebben gehad lijken beter te herstellen van Traumatische Hersenbeschadiging (een klap op je kop). Theorie is dat zij een ‘cognitieve reserve’ hebben opgebouwd: dat de goedgetrainde hersenen capaciteit hebben ontwikkeld om nieuwe, permanente hindernissen te omzeilen. Maar zeker weten doen de onderzoekers het niet.

Lees meer

GEZONDHEID via