Feiten doen er niet toe

Agnotologie is de de kunst van het bevorderen van onwetendheid. Nieuw woord, verzonnen in 1995 door een man die had bestudeerd hoe de sigarettenfabrikanten erin waren geslaagd om sinds de eerste artikelen in 1952 het hoofd te bieden aan een lawine van wetenschappelijke feiten van onbesproken bronnen die allemaal concludeerden: sigaretten zijn dodelijk. Hoe deden ze dat? Eerst: serieus nemen (‘wij gaan ook onderzoek doen’). Twee: vragen stellen en verwarring stichten. Drie: bewijs ondermijnen door tegen’bewijs.’ Vier: normalisatie. (‘Dit is toch oud nieuws? Wat voegt dit toe? Hebben jullie niks beters te doen?’) In tijden van Brexit en Trump, die op basis van keiharde leugens stemmen winnen, is het goed om weer eens te bestuderen waarom feiten geen indruk maken en er andere dingen nodig zijn om mensen van gedachten te doen veranderen. Twijfel is makkelijk te zaaien, en kan niet uitgeroeid worden door feiten alleen. Feiten doen er niet toe. Een onwaarheid kan effectiever zijn dan een waarheid. Is er dan niets tegen te doen? Jawel, nieuwsgierigheid. Lees dit artikel van Tim Harford, de beste handleiding voor het bestrijden van leugenaars sinds de verkiezing van Trump.(tip van D. Rosenberg)So how can we encourage curiosity?