wetenschap • tech • gezondheid • geld

De rijkste man ooit

Was Mansa Moussa, keizer van Mali in 1312-1337. Toen hij zijn Hajj naar Mekka deed in 1324 bracht hij een hofhouding van 8.000, plus 12.000 slaven en 100 kamelen met ieder 300 kilo goud op de rug. Op zijn doorreis door Egypte strooide hij zo met goud dat het metaal devalueerde en Egypte twaalf  jaar nodig had om weer enige prijsstabiliteit te krijgen. Dit alles en meer in een tentoonstelling die nu in het Block Museum in Northwestern U. is (nabij Chicago) tot 21 juli, daarna naar het Aga Khan Museum in Toronto gaat en vanaf april 2020 te zien is in het Smithsonian National Museum of African Art in Washington.


Opnieuw

Verreweg het meest aangeklikte bericht gisteren, wat zeg ik, van het afgelopen halfjaar – en die suffe Bicker was vergeten een link erachter te zetten! Dus nu alsnog. Bruin geluid, slechts een muisklik verwijderd.


Een zwaluw ...?

Samenvatting van onderzoek van Amerikaans NBER geeft hoop inzake nepnieuws – maar zaait ook twijfel. 569 nepnieuws-websites en 9.540 nepnieuwsberichten geanalyseerd, tussen januari 2015 en juli 2018. ‘Interactie’ door gebruikers met nepnieuws nam scherp af na 2016, op Facebook – op Twitter bleef interesse hetzelfde. Maar, zegt de samenvatting: ‘Ter vergelijking, interactie met andere nieuws-, business- of cultuur-sites vertoonden dezelfde trends.’ Dus …. mensen lezen minder nieuws sinds 2017, nep of echt?


Live transcriptie

Eerst nog alleen op Google Pixel telefoons, maar later geschikt voor alle apparaten en 70 talen: live transcriptie. Ontwikkeld voor mensen met gehoorproblemen maar als je dit koppelt aan een vertaalprogramma dan werkt het misschien nog beter dan bestaande ‘live’ vertalers.


Openbaar vervoer

In Barcelona denken taxichauffeurs nog steeds dat ze Uber kunnen tegenhouden. De rest van de wereld sjokt rustig door. In Indonesië is een Uber-kloon genaamd Go-Jek, met twee miljoen chauffeurs, die na de laatste ronde financiering wordt gewaardeerd op €8,3 miljard. (En vergeet niet, over twaalf jaar is Indonesië de op drie na grootste economie te wereld.) Grootste in Zuid-Oost Azië is Grab, dat recent op €9,6 miljard werd gewaardeerd. Ter vergelijking: Uber en Lyft die waarschijnlijk dit jaar allebei naar de beurs gaan, worden nu conservatief gewaardeerd op respectievelijk €61 en €22 miljard.


Stad heeft toekomst

Steden zijn welvarender dan het platteland. Deels omdat er meer menselijke interacties plaatsvinden, maar naar nu blijkt, ook omdat steden slimmere, beter opgeleide mensen aantrekken. Selectieve migratie heet dat. Gedetailleerde burgerlijke stand van Zweden en de ‘Zweedse CBS’ stelt onderzoekers in staat om deze conclusie te trekken.


Quantum uitgelegd

Alles wat u wilde weten over quantum computing maar niet durfde vragen. Wat is een qubit. Waarom kan iets op twee plaatsen te gelijk zijn. Misschien dat u het begrijpt ….


Bruin geluid

Als u moeilijk kunt concentreren en moet werken in een drukke omgeving, zet dan deze band aan met ‘brown noise.’ Luister maar, dan hoef ik niet te omschrijven. Minder indringend dan ‘white noise.’ Minder kunstmatig dan een ‘noise-cancelling’ koptelefoon. Zoals de recensent schrijft: ‘Als ‘white noise’ voelt alsof je wordt geprikt met een miljoen kleine naaldjes, dan voelt ‘brown noise’ alsof je in een miljard meter katoen wordt gewikkeld.’ Nieuw voor De Bicker, maar niet voor Bicker-lezers: ‘Gebruik ik al sinds de middelbare school ;),’ zegt eentje. ‘Maar is wel lastig om de sweet spot op volume te vinden als je het ook gebruikt om kantoorlawaai te verdrinken.’


Ai Weiwei

Chinees dissident kunstenaar Ai Weiwei in een openbare verklaring aan de vooravond van een tentoonstelling in Toronto: “Wat er uit ziet als een conflict van het Westen met de situatie in China vindt zijn oorzaak in de weigering van het Westen te accepteren dat het medeplichtig is aan de schepping van dit monsterlijke regime,” schrijft hij. “Uiteindelijk zal er niets veranderen. China negeert volledig zogenaamde universele waarden. Het staat onder controle van een één-partijstelsel waar burgers nooit het recht hebben gehad te stemmen. China heeft het goed gedaan onder die omstandigheden. Het echte probleem komt van het Westen waar iedere visie en verantwoordelijkheid ontbreekt.”


Reacties op het verhaal ‘kinderen lopen geen merkbare schade op door veel op hun scherm te zitten.’ Lezer J. Groenendijk wijst op een Canadese studie in Jama (betrouwbare bron) onder 2.441 kinderen van 2 en 3 jaar oud. Die brengen gemiddeld 2,4 uur per dag achter een schermpje door (dit is normaal in de VS.) Studie zegt dat als ze ‘te veel’ tijd elektronisch spelen, ze op hun vijfde achter liggen op communicatie, motorische vaardigheden, probleemoplossen en sociale vaardigheden. Maar de studie zegt nergens wat ‘te veel’ is.

K. Venema verwijst naar een CBS-documentaire. Eerste bevindingen tonen dat de hersenen van 10-jarigen die meer dan 7 uur per dag op hun schermen zitten, er anders uit zien dan die van hun leeftijdgenoten. Sja, dat lijkt me ook. Deze en andere beweringen in het programma worden overigens niet onderbouwd.

Het artikel van gisteren zegt dat er geen verschil in de psychologische gezondheid (aanhankelijkheid, weerbaarheid, nieuwsgierigheid en positiviteit) is van 2-5 jarigen die meer of minder dan twee uur per dag op hun scherm zitten. De andere studie gaat over pubers, en ziet ook geen schade aan hun psychologisch welbevinden.

Dus. Wat kunnen we concluderen? Dat een iPad best de ontwikkeling van babies en peuters in de weg kan zitten; dat je niet 7 uur per dag achter zo’n ding moet zitten, ongeacht hoe oud je bent; en dat het voor psychologische gezondheid niet aantoonbaar verschil maakt. Dat is dus wat anders dan menselijke basisvaardigheden. En verder is het natuurlijk wel slecht voor je ogen, en is het leuker om te gaan sporten …


Abonneer De Bicker

Vul hieronder uw e-mailadres in om u in te schrijven voor de nieuwsbrief
jamie@example.com
Abonneer