2020 in kunst

Artnet News laat zich niet kisten: pandemie of niet, het publiceert een lijst archeologische hoogtepunten van 2020. En dat zijn er nogal wat. Nieuwe mummies gevonden in Luxor, en 100 beschilderde sarcofagen in Saqqara, net te zuiden van Cairo. De layout van Stonehenge heeft akoestisch voordeel, net als een concertzaal. En ook dit:

Enorme rotstekeningen, 12.000 jaar oud, gevonden in Colombia in het Amazonegebied. Wilde beesten in de IJstijd.

Gezelschapsspel

Als u een beetje met uw tijd mee wilt gaan, stel dan op Oudejaarsavond voor om niet Monopoly of Catan of ganzenbord te gaan spelen maar Among Us. In november alleen al 500 miljoen spelers over de hele wereld, en daarmee het meest populaire ooit. Een soort ‘Wie is de Mol:’ ontdek wie de verrader is ‘among us.’ Iedere deelnemer speelt op zijn mobiel; die deelnemers kunnen dus ook familieleden in Groningen, Zimbabwe of New York zijn.

Precies op tijd

…. voor Oud&Nieuw: met de schuifjes kunt u de omstandigheden aanpassen en dan ziet u hoeveel kans u hebt om in de gegeven ruimte corona in te ademen …. Klik op de afbeelding en ga naar de app. (tip K. Bisschop)

'Bitcoin voor de open-minded scepticus'

Dat is de titel van deze uiteenzetting op PDF. Door Matt Huang, van Paradigm en voordien partner bij Sequoia Capital.

‘Deze tekst pretendeert niet nieuwe inzichten te bieden. Het is een samenvatting van het gesprek dat wij regelmatig voeren met investeerders die Bitcoin voor het eerst proberen te begrijpen.’

Ja, Bitcoin is volatiel:

‘In de 11-jarige geschiedenis zijn er tenminste vier serieuze bubbels gebarsten:

2011: van ~$1 (april) naar ~$31 (juni) naar ~$2 (nov.)

2013: van ~$13 (jan.) naar ~$266 (april) naar ~$65 (juli)

2013-2015: van  ~$65 (juli) naar ~$1.242 (nov.) naar ~$200 (januari 2015)

2017-2018: van ~$1.000 (april) naar ~$19.500 (dec.) naar ~$3.500 (dec 2018)

Maar iedere bubbel vergroot het aantal investeerders, en de kring van mensen die vertrouwd raken met deze ‘munt.’

En is niet iedere ‘opslagplaats van waarde’ een bubbel, gebaseerd op vertrouwen? ‘Je kunt ook geld beschouwen als een bubbel die nooit is geklapt (of nog niet geklapt is). Zoals Nobelprijswinnaar Robert Schiller zei: “Goud is een bubbel, maar is dat altijd geweest. Het heeft enige industriële toepassingen maar in de kern is het een modeverschijnsel dat al duizenden jaren bestaat.”‘

Bitcoin zal niet snel een betaalmiddel worden maar ‘Het is waarschijnlijk dat Bitcoin een plek verovert naast goud, als een logisch bestanddeel van veel beleggingsportefeuilles.’

De waarde van alle goud in de wereld is (in mei 2020) ongeveer 9 biljoen dollar. De waarde van alle Bitcoins in de wereld, in diezelfde maand, bij een koers van $8.000, is 150 miljard dollar.’

Zoals iedere serieuze beleggingsanalyse bevat dit artikel ook een hoofdstuk ‘risico’s.’

PS de koers van Bitcoin is nu ongeveer 27.000 dollar.

In de cloud

Waarom ging Amazon ‘cloud’ diensten aanbieden? En hoe werd het de grootste? Eerst benaderde het kleine ondernemers, die maar al te graag hun data toevertrouwden aan een specialist; daarna aan grote bedrijven. Als die wantrouwig waren, ging het als volgt: ‘Als je bakken vol data in je eigen dataopslag hebt, en je wilt wel verhuizen naar AWS maar je vindt het eng om dat over internet te doen, dan sturen we een truck met oplegger naar je toe, vol met hard drives; die koppelen we aan je datacenter met glasvezelkabel, kopiëren alles, en dan rijden we hem het hele land door terug naar onze datacenters.’ (…) ‘We noemen hem de Snowmobile. Een enorme benzineslurper. En de klanten verwachten, terecht, dat als ze hun hele geheugen in die vrachtwagen pompen, dat die dan ook veilig is. Dus er is 24/7 een gewapende bewaker aan boord.’

AWS is zo’n geldmachine dat hij hele divisies van Amazon subsidieert. Welke, bijvoorbeeld? ‘Prime Video, bijvoorbeeld. Jeff (Bezos) is dol op Prime Video omdat hij ermee binnenkomt in de scene in New York en LA. Hij is net gescheiden en de rijkste man ter wereld. Prime Video is a loss leader voor Jeff’s sex life,’ zegt deze anonieme AWS cyber-specialist.

Sprookje

In 1982 vond de Britse regering  dat Engelsen niet voldoende beseften dat er een ‘computer’-revolutie aan de gang was. Dus moest de BBC ook een TV-serie produceren. Maar daarvoor moest een ‘computer’ worden gebouwd, die bepaalde kunstjes moest kunnen uitvoeren. Die opdracht ging naar Acorn, een dreumes die pas drie jaar bestond. Die belde en schreef – internet en e-mail bestond nog niet – naar Intel in Californië,  de wereldleider in de productie van CPU’s, central processing units.  Maar Intel nam de telefoon niet op. Dus ontwierp Acorn zijn eigen chip. Die was best goed omdat hij weinig energie verbruikte en weinig hitte produceerde. Dat werd opgemerkt door Apple. Die wilde namelijk een soort draagbare computer maken – de Newton – en je wilt niet een computer die te heet is om vast te pakken…. Nou ja, de Newton flopte in 1993 maar Apple bleef het ontwerp gebruiken en etc – het basisontwerp van Acorn zit nu in de meeste smartphones en game consoles in de hele wereld, en het bedrijf heet nu ARM.

Een paar prachtige verhalen voor onder de Kerstboom, aangedragen door mijn favoriete nieuwsbrief The Browser.

‘Hoe werkt het brein van een schaker?

Siberië is buitengewoon tevreden over klimaatverandering;

en podcast: Tyler Cowen doet een lang interview met oud-CIA-directeur John Brennan over van alles, inclusief UFO’s.

Zelfrijdend kantoor

Toyota wil toch een zelfrijdend busje gaan produceren, dat in de markt wordt gezet als rijdende winkel of kantoor. Het glazen rijdende huis werd al in 2018 als concept onder de naam e-Palette op de Consumer Electronics Show gepresenteerd. Hij is groot genoeg voor 20 passagiers, als er stoelen in moeten. Het was de bedoeling dat hij tijdens de Olympische Spelen afgelopen zomer in Tokio ingezet zou worden. Twaalf exemplaren zouden als een busdienst op vooraf geprogrammeerde routes rijden.

Toch EV  van Apple

Apple wil zich toch in de markt voor elektrische personenauto’s storten. In 2024 moet het model productieklaar zijn. Gebaseerd op een nieuwe accu-technologie, met batterijen van lithium ijzerfosfaat, die veiliger is. Los hiervan staan plannen om zelfrijdende auto’s te maken. De ambitie van Apple lijkt zich nu te richten op het ontwikkelen van de software, die bestaande modellen, van andere fabrikanten, deels of geheel zelfrijdend kan maken

Vaccinvragen

Lezer A. Kaizer stuurde antwoorden op veel gestelde vragen, op basis van eigen onderzoek. Bijv. de vraag ‘Waarom moet ik mij laten vaccineren? Ik ben jong en ik loop weinig risico.’  Of: ‘Deze vaccinontwikkeling gaat wel erg snel, is dat niet verdacht?’ Kaizer heeft 45 jaar bij Philips Research gewerkt.

Waarom vaccineren?

Waarom moet ik mij laten vaccineren? Ik ben jong en ik loop weinig risico.

Daarvoor zijn er twee redenen:

1. Een is dat het vaccin niet alleen besmetting voorkomt, maar dat het ook voorkomt dat je een ander besmet en transporteert naar risico groepen. Dat is erg belangrijk voor het stoppen van de asymptotische (zonder klachten) besmettingen. En dat is een belangrijk signaal dat ook jongeren echt gevaccineerd moeten worden.
2. Medici in de US hebben gevonden dat 2/3 van die asymptomatische jongeren zonder echte klachten wel ernstige longschade (littekenvorming) heeft! Dat is geconstateerd met longfoto’s. Zie https://www.youtube.com/watch?v=ps5IjEmtK0E&feature=youtu.be
   Op latere leeftijd gaat dit wel klachten geven. Het is voor velen een onbekend effect, maar het is natuurlijk niet standaard dat je een longfoto maakt bij jongeren zonder klachten.

Hoe weet ik dat zo een vaccin wel veilig is?

Ook hier zijn er meer redenen:

1. Dat weet men omdat de basis (platform) voor dit vaccin al sinds 1990 in gebruik is voor andere vaccins die zijn goedgekeurd (Ebola, Sars, Mers, etc). Dus er is veel ervaring met dit type vaccin en dit soort virussen.
2. De belangrijkste vaccins (Pfizer/BioNTech, Moderna, CureVac, Oxford/AstraZeneca, Janssen/Johnson) gebruiken niet een verzwakte vorm van het virus, dat was vroeger wel eens oorzaak van problemen. Zij gebruiken alleen een stukje eiwit, dus niet een volledig virus.

Deze vaccinontwikkeling gaat wel erg snel, is dat niet verdacht?

1. Waarom gaat deze vaccinontwikkeling zo snel? Het is een bestaande vaccin basis die je hergebruikt. Men heeft veel kennis van en ervaring met aanverwante virussen (Sars, Mers, etc.) en hun vaccins. Daarmee weet je meteen waar je zo een nieuw virus kunt aanpakken, wat veel snelheid geeft. En iedereen -honderden mensen- heeft alle andere werk gestopt en is ingezet bij deze vaccinontwikkeling
2. Niet alle werk gebeurt achter elkaar, maar ook parallel waar dat kan. Dat geldt voor de laboratoria, maar ook voor de onafhankelijke toezichthouders die een vaccin moeten goedkeuren. Bij die toezichthouders zijn heel veel deskundigen vrijgemaakt en die  deskundigen zijn al vroeg begonnen om mee te kijken en de resultaten van eerdere fases al te beoordelen.
   Normaliter begint de toezichthouder pas als alle testen afgelopen zijn en alle resultaten gedocumenteerd zijn. Ook werkt men dan met een beperkt aantal deskundigen.
3. De fase3 proefperiode wordt veel sneller doorlopen door het grote aantal besmettingen in de proefgebieden

Waarom maakt men vaccinatie dan niet verplicht?.

1. Dat is inderdaad een discussie, omdat bij besmetting veel zeer ernstige complicaties optreden waarbij mensen lang of blijvend ernstige klachten houden of invalide worden.
   Bij verplichte vaccinaties denkt men nu nog aan terroristische biologische aanslagen of bijvoorbeeld Ebola, waarbij meer dan 50% van de besmette personen overlijdt. Maar met de combinatie van ernstige ziektes, overlijdens en maatschappelijke ontwrichting komt die discussie dichterbij.

Maar vaccineren is toch een persoonlijke keuze?

1. Het gaat hier niet alleen over een persoonlijke keuze, want met vaccinatie weigeren breng je ook anderen in gevaar!
   Dat is voor veel mensen een nieuw gezichtspunt, maar vergelijk het met roken.
   Roken is in eerste instantie  een persoonlijke keuze, maar als je anderen laat meeroken dan breng je ze echt in gevaar. Dus dan mag je zeker ingrijpen.
   Die maximale persoonlijke keuze als heilig ideaal is een beetje in de mode, maar je leeft in een maatschappij met veel anderen en daar mag je de boel niet verstieren met je gedrag. Enige loyaliteit en goed burger gedrag mag je dan best vragen.

Wat is verplichte vaccinatie?

Dit onderwerp geeft nogal wat discussie, maar vaak ontbreekt dan de nodige nuance.
Dan bedoel ik het verschil tussen verplichte vaccinatie en gedwongen vaccinatie.
Een eenvoudig voorbeeld kan dit verduidelijken:

In Nederland hebben we de afspraak om op wegen aan de rechterkant te rijden. En als iemand toch links blijft rijden, dan breng je anderen in gevaar en zijn er sancties. Maar er komt geen zware politieauto met een koeienvanger die je met geweld weer naar rechts drukt!
De sancties zijn:

• De linksrijder krijgt een boete,
• Als de linksrijder schade heeft veroorzaakt, dan moet dat vergoed worden,
• En bij aanhoudend linksrijden dan zijn er beperkingen: je raakt het rijbewijs kwijt.

Bij een vaccinatie verplichting is dat niet anders. Bij weigering komt er niet zomaar politie die je met drie man vasthoudt en een spuit in je arm drukt. Maar omdat je toch anderen in gevaar brengt, zijn er sancties:

De sancties zijn:

• De vaccinatie weigeraar krijgt een boete,
• Als de weigeraar aantoonbare schade heeft veroorzaakt, dan moet dat vergoed worden,
• En bij aanhoudende weigering dan zijn er beperkingen: je hebt geen toegang meer tot bioscoop, voetbalstadion, enzovoort.

Nederland heeft wel een wet gedwongen behandeling. Die geldt in bijzondere omstandigheden als je bijvoorbeeld jezelf of anderen in gevaar brengt. Ingrijpen in de persoonlijke integriteit geldt als zeer zwaar en is met de nodige voorzorgen omgeven.

Het is een uiterste redmiddel waarbij de rechter zich moet overtuigen van de noodzaak en toestemming moet geven. Bij infectie ziektes geldt dit alleen voor enkele duidelijk omschreven gevallen.

Vragen over vaccins

Inhoudelijke maar toegankelijke informatie over de verschillende vaccins vindt u op de website van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Microbiologie:

https://www.knvm.org/vaccinologie/covid-19