wetenschap • tech • gezondheid • geld

Vliegen?

IATA, de vereniging van luchtvaartmaatschappijen, zegt dat er sinds het begin van het jaar 44 gevallen zijn geweest waarin besmetting van Covid-19 is opgelopen tijdens een vliegreis. In diezelfde periode waren er totaal 1,2 miljard reizigers. Dus een kans van 1 op 27 miljoen om tijdens een vliegreis besmet te raken. Zelfs als slechts een tiende van alle besmettingen is gerapporteerd en/of geregistreerd, dan is de kans 1 op 2,7 miljoen, zegt IATA. En de meeste van deze gevallen vonden plaats in het eerste kwartaal, toen mondkapjes nog niet verplicht waren.

IATA is een belangenvertegenwoordiger dus we moeten voorzichtig zijn. Je zou bovenstaand staatje ook kunnen lezen als: ‘Als er iemand met Covid-19 an boord is, is de kans 41 op 139 oftewel 1 op 3 dat je besmet raakt.’ Dus veel hangt af van de pre-check, door luchthavens en luchtvaartmaatschappijen, en zelfselectie door reizigers.

IATA verwijst ook naar een gedetailleerd onderzoek in de Journal of Travel Medicine, gepubliceerd eind september, ‘summarizing all peer-reviewed or public health publication of flights with likely, possible or unproven in-flight SARS-CoV-2 transmission from 24 January 2020 to 21 September 2020.’ Dat waren 19 vluchten.

Ongeveer 175 mensen met Covid-19 ten tijde van boarding; 35 secundaire besmettingen tijdens de vlucht. Een op 5. Daarvan 26 in maart, bij evacuaties. Dus 9 bij de overige vluchten; Dat zou het risico terugbrengen naar 1 op 18. Maar NB: dit zijn gemiddelden. Op de meeste vluchten waar mondkapjes werden gedragen, was het aantal besmettingen nul. Conclusies? Het artikel durft er niet aan, citeert telkens weer de beperkingen die harde conclusies bemoeilijken. Behalve dit: ‘Strikt gebruik van maskers lijkt beschermend te werken.’


€ : dat kan niet goed gaan

‘An accident waiting to happen.’ Dat is de euro, zegt econoom Willem Buiter. Hoe vertaal je dat? “Dat kan niet goed gaan,” toch? Enfin, Buiter – voormalig econoom bij Citicorp, nu bij Columbia U. – is een bekend criticus van het eurosysteem. ‘Het is moeilijk om een slechter ontwerp te bedenken voor een multilateraal monetair systeem.’ Dit is een specialistisch artikel, maar één van de hoofdpunten is: nationale centrale banken kunnen verplichtingen aangaan die de verantwoordelijkheid zijn, uiteindelijk, van de ECB. En dat gaat wrikken.


De toekomst

Beetje reclameverhaal, maar dit prototype laat wel zien waar de logica van elektrische auto’s uiteindelijk naartoe leidt: een platform – een skateboard – met op de vier hoeken alle bedieningsfuncties: gas geven, remmen, schokdempen, zelfs sturen. Alles elektronisch, niet mechanisch, aangestuurd: ‘drive-by-wire.’ Dat heeft een Tesla nog niet. Stel je eens voor, wat een onderhoudsgemak. Probleem linksvoor? Haal die unit weg, vervang, en repareer in de ‘garage’ terwijl het platform weer in dienst is. Daarbovenop kun je iedere soort ‘auto’ configureren die je maar wilt. En elektronisch? Dus je kunt hem ook op afstand besturen? Jazeker. Israelische fabrikant probeert traditionele automakers te verleiden.


Beste ziekenzorg?

Welk land heeft de beste gezondheidszorg? Een favoriete vraag in de VS, dat op vrijwel alle lijstjes onderaan staat. Ezekiel Emanuel (oncoloog, Harvard, PhD in politieke filosofie, mede-auteur van Obamacare, etc.) onderzoekt in een nieuw boek.

Tot nu toe is de ‘Commonwealth’ studie het meest gezaghebbend. Die beschouwt het Engelse systeem als het beste, de VS als slechtste. Emanuel verschilt op een paar punten: de VS is niet laatst maar één-na laatst, omdat hij China meeneemt. En wie heeft de beste? Hij laat die plek leeg. Te veel variabelen om een winnaar aan te wijzen, zegt Emanuel. Hij zegt: van de elf landen die ik onderzocht is er een groep het beste: Duitsland, Nederland, Taiwan en Noorwegen. Wie je het hoogste aanslaat hangt af van je prioriteiten. Korte wachtlijsten, keuze van artsen en ziekenhuis, goede langdurende zorg: Duitsland. Als je de goedkoopste medicijnen wilt en goede elektronische dossiers: Taiwan. Engeland en Canada zijn weer goed in andere dingen.

En toen hij het mes op de keel kreeg, zei hij: Nederland. ‘Die hebben een goede combinatie.’ Emanuel zal weinig gehoor krijgen in zijn eigen land want hij is voor ‘sociale’ gezondheidszorg en dat is nog steeds godslastering in God’s Own Country.


onApple's

Installeren van iOS14 op de mobiel en smartwatch leidt tot een hele serie problemen, waaronder een snel leeglopende batterij. Apple’s antwoord: deze problemen kunnen zich voordoen, en u kunt ze verhelpen door telefoon en horloge te backuppen, vervolgens leeg te vegen en iOS en inhoud opnieuw te installeren. Niet het gelikte, klantvriendelijke Apple dat we gewend zijn.


200 jaar rente

Historisch perspectief is altijd nuttig. In de 19de eeuw was geld duur, wat mij logisch lijkt: minder informatie, meer onzekerheid. Meer oorlog, minder stabiliteit. ‘Les trente glorieuses’ na de Tweede Wereldoorlog zijn vooral zo glorieus geweest omdat overheden met geld strooiden. De rekening daarvoor kwam eind jaren ’70; alleen hardhandig ingrijpen – draconische renteverhoging – keerde het tij, ten koste van veel leed. De rente op staatspapier nu is laag, nog niet zo laag geweest. Is dat het gevolg van vergrijzing? Of iets anders? (klik op plaatje voor schermvullend beeld)


Blijft u aan de lijn?

Misschien heeft Google eindelijk iets gevonden dat de iPhone nog niet heeft. De nieuwe Pixel 5 heeft een functie ‘Hold for me’ oftewel: de telefoon blijft in de wachtstand en geeft een seintje zodra er iemand aan de andere kant opneemt.


Interview

Schitterend, dat interview met Aleksei Navalny in Der Spiegel. Hier wat krenten. Het gesprek vond plaats om zes uur ‘s ochtends in Berlijn, niet vanuit het ziekbed, maar op de Berlijnse redactie van Der Spiegel, op enkele stappen van het Charité ziekenhuis. Hij wordt vergezeld door vier agenten van het Landeskriminalamt. Navalny heeft nog wat littekens in zijn nek van de infusen. Hij is 12 kilo afgevallen. Hij is heeft moeite zijn glas water in te schenken maar wijst hulp af: “Mijn fysiotherapeut zegt dat ik alles zelf moet doen.’ Navalny (44)  kan nu al weer vijf verdiepingen trappen lopen. Hij doet oefeningen voor zijn benen ‘die je 90-jarigen in het park ziet doen,’ zegt hij. ‘Het meest ben ik blij dat ik mijn geestelijke vermogens weer terug heb. Hoewel, misschien stellen we in de loop van dit gesprek wel het tegendeel vast.’ Hij lacht. Hij heeft wel moeite met slapen.

Hij werd bezocht door Angela Merkel. ‘De deur ging open, mijn arts kwam binnen, en toen Merkel. Het was een soort familiebezoek. Mijn vrouw en mijn zoon waren erbij. Wij hebben niets geheims of sensationeels besproken. Het was een geste.’

Hoe ziet uw leven er nu uit?

‘Ik woon met mijn vrouw en mijn zoon in Berlijn. Mijn dochter is weer terug naar de universiteit in Stanford. We hebben appartementen gehuurd. Mijn dagelijks leven is eentonig: ik doe oefeningen, verder niets. ‘s Ochtends wandel ik in het park. (…) De artsen zeggen dat ik 90% van mijn oude zelf kan worden, misschien 100%. In wezen ben ik een soort proefkonijn.’

Wat herinnert hij zich van de vergiftiging? Een rustige terugvlucht naar huis, werk achter de rug, serie kijken aan boord, verheugen op thuis. En plots breekt het koude zweet hem uit. ‘Je voelt geen pijn, maar je weet dat je dood gaat.’ Hij loopt naar de WC, komt terug en zegt tegen de steward: ‘Men heeft mij vergiftigd. Ik ga dood.’ Daarna gaat hij op de grond liggen.

(betaalmuur)


Dit Kan Niet Goed Gaan #6: bonus

Hans Hoogervorst is de aanstichter – dit hele onderzoek begon nadat ik hem had gelezen in de Volkskrant deze zomer. In deze bonusaflevering een interview met hem. Hoogervorst was Minister van Financiën in 2002-2003, in een van de kabinetten-Balkenende. Sinds 2011 woont hij in Londen waar hij voorzitter is van de International Accounting Standards Board (IASB). Als Dit Niet Goed Kan Gaan – zoals hij zegt – is het dan niet de logische consequentie dat Nederland een ultimatum moet stellen: of de Eurozone gedraagt zich financieel behoudend, of Nederland vertrekt uit de Euro en gaat terug naar de gulden?

Luister naar de podcast via:


Dit Kan Niet Goed Gaan #5

Aflevering 5: This time is different?

Is inflatie onvermijdelijk? Misschien niet. Wil je daar op gokken, vraagt Lex Hoogduin …. De onvermijdelijke botsing tussen ECB en eurolanden. Hoe het fout kan gaan. En nog een manier waarop het fout kan gaan. Hoe we dat kunnen voorkomen. ‘Dat is pijnlijk voor iedereen.’ Maar er is altijd nog de Harry-Potter-oplossing. Lukas Daalder en Wim Boonstra, elk vanuit een eigen hoek, schetsen een onverwacht eindscenario.

Luister naar de podcast via:


Abonneer De Bicker

Vul hieronder uw e-mailadres in om u in te schrijven voor de nieuwsbrief
jamie@example.com
Abonneer